
امام شناسی ج13
جلد سیزدهم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «حدیث ثقلین از حیث سند و دلالت» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • تفسیر آیۀ « وَ ما مُحَمَّدٌ إِلَّا رَسُولٌ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِ الرُّسُل..» • بیان برخی وقایع جنگ اُحُد و پایداری امیرالمؤمنین در دفاع از جان پیامبر • فرار عمر و عثمان در جنگ احد • کثرت خیانتها و جنایتهای عثمان • جریان عبارت مشهور عمَر که گفت «ان الرجل لیهجر: این رجل (پیامبر) هذیان میگوید» • نقشه غصب خلافت توسط ابوبکر و عمر و همدستانشان • علت عدم تصریح به نام علی علیهالسلام در قرآن • منع عمَر ار بحث از سنت پیغمبر • جنایات عمَر مسیر تاریخ را عوض کرد • بحثی مشروح و مفصل درباره حدیث ثقلین از جهت سند و هم از جهت دلالت • دلالت حدیث ثقلین بر عصمت اهل بیت • امام با قرآن در همۀ عوالم معیّت دارد
امام شناسی ج13
269«مستدرك»1 و طبرانى در «معجم كبیر»2 خود آوردهاند.
و روایت دیگرى با سند متّصلش آورده است كه از جهت عبارت بعینها مثل روایت اوّل از «صحیح» مسلم مىباشد كه ما به شماره ٦٥ ذكر نمودیم.3
و این روایت را حافظ دارمى در «سنن» خود4 كتاب فضائل القرآن، و أحمد بن حنبل در «مُسند» خود5 با ذكر نصّ حدیث و در جاى دیگر6 با اعتراف به مسلّمیت و ثبوت آن، و حافظ بیهقى7 همگى با عین سند و عبارت از ابوحیان تیمى روایت كردهاند. ابن مغازلى روایت دیگرى دارد كه ما به شماره ٨٠ خواهیم آورد.
ملّا على متّقى در «كنز العمّال» چهار روایت از زید بن ارقم ذكر مىكند:
أوّل همان مضمونى است كه ما به شماره ٤٣، از روایات مرویه از زید بن ثابت آوردیم، او نیز از «مسند» أحمد بن حنبل و طبرانى در «معجم كبیر» و «سُنَن» سعید بن منصور از زید بن ثابت، و از طبرانى در «معجم كبیر» از زید بن ارقم روایت مىكند.8
دوم از «مستدرك» حاكم از زید بن ارقم روایت مىكند كه رسول خدا فرمود:
٦٨ ـ أیهَا النّاسُ! انّى تَارِک فِیکمْ أمْرَینِ لَنْ تَضِلّوا إنِ اتّبَعْتُمُوهُمَا: کتَابَ اللهِ وَ أهْلَ بَیتِى عِتْرَتِى9 تَعْلَمُونَ أنّى أوْلَى بِالْمُؤمِنینَ مِنْ أنْفُسِهِمْ! مَنْ کنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِىّ
- «المستدرک» ج ٣، ص ١٠٩ با عبارت انى قد ترکت و با اضافه جمله احدهما اکبر من الآخر و گفته است: اين حديث نيز بر شرط شيخين صحيح است و آن را تخريج ننمودهاند.
- نسخه دانشگاه طهران شماره ١٣٧.
- «مناقب» ابن مغازلى، ص ٢٣٦، حديث ٢٨٤.
- «سنن» دارمى، ج ٢، ص ٤٣١.
- «مسند» احمد، ج ٤، ص ٣٦٧.
- «مسند» احمد، ج ٤، ص ٣٧١.
- بيهقى در «سنن»، ج ١٠، ص ١١٣ و ج ٢، ص ١٤٨ و در کتاب «اعتقاد» ص ١٦٤.
- «کنز العمّال» طبع حيدرآباد، ج ١، ص ١٦٦ شماره ٩٤٨.
- تا اينجا را قندوزى در «ينابيع المودّة» ص ٣٧ با عبارت طريق دوم از «صحيح» مسلم بنا به نقل از کتاب «معالم العترة النّبوية» آورده است.
