امام شناسی ج13
جلد سیزدهم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «حدیث ثقلین از حیث سند و دلالت» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • تفسیر آیۀ « وَ ما مُحَمَّدٌ إِلَّا رَسُولٌ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِ الرُّسُل..» • بیان برخی وقایع جنگ اُحُد و پایداری امیرالمؤمنین در دفاع از جان پیامبر • فرار عمر و عثمان در جنگ احد • کثرت خیانتها و جنایتهای عثمان • جریان عبارت مشهور عمَر که گفت «ان الرجل لیهجر: این رجل (پیامبر) هذیان میگوید» • نقشه غصب خلافت توسط ابوبکر و عمر و همدستانشان • علت عدم تصریح به نام علی علیهالسلام در قرآن • منع عمَر ار بحث از سنت پیغمبر • جنایات عمَر مسیر تاریخ را عوض کرد • بحثی مشروح و مفصل درباره حدیث ثقلین از جهت سند و هم از جهت دلالت • دلالت حدیث ثقلین بر عصمت اهل بیت • امام با قرآن در همۀ عوالم معیّت دارد
مرتب سازی:
امام شناسی ج13
266استخراج كردهاند و در سندش باكى نیست.1و2
سیزدهم: حدیث ثقلین به روایت زید بن أرقم:
مضامین روایات و اسناد روایات وارده از طریق زید بن ارقم از همه طرق آن زیادتر است؛ و همچنین علمائى از عامّه كه حدیث وى را روایت كردهاند بیشترند. اینك ما در اینجا به برخى از روایات وارده از او كه علماى عامّه در كتب خود آوردهاند مىپردازیم:
سمهودى در «جواهر الْعِقدَین فى فضل الشّرفین: شرفِ العلم الجَلِىّ و النّسَبِ الْعَلِىّ»3 گوید: طبرانى در «اوسط» و ابُو یعْلى و غیرهما با سند خوب، و حافظ ابو محمّد عبد العزیز در «معالم العترة النّبویة»، و در «صحیح» مسلم و غیره از زید بن ارقم روایت است كه رسول خدا صلّى الله علیه و آله در كنار آبى كه میان مكّه و مدینه بود و به خم نامیده مىشد، براى خطبه برخاست و حمد و ثناى خداوند را بجاى آورد و مردم را به مواعظ و یادآوریهاى خود متمتّع ساخت و سپس فرمود:
٦٥ ـ ألَا یا أیهَا النّاسُ! إنّمَا أنَا بَشَرٌ یوشِک أنْ یأتِىَ رَسُولُ رَبّى فَاجِیبَ، وَ إنّى تَارِک
- «عبقات»، ج ١، ص ٢٧٦. و اين حديث را حمّوئى در «فرائد السمطين» ج ٢، ص ٢٧٢ باب ٥٤ آورده است و «غاية المرام» ص ٢١٢ حديث ٨ ذکر نموده است.
- قندوزى در «ينابيع المودّة» ص ٢٤١ در حديث ٦٨ از جمله هفتاد مناقبى که براى أمير المؤمنين عليه السلام ذکر کرده است روايتى را بدين عبارت از ابو سعيد خدرى آورده است که او گفت: خطب رسول الله صلى الله عليه و آله فقال: يا أيّها النّاس! انّى ترکت فيکم الثّقلين خليفتى ان اخذتم بهما لن تضلّوا بعدى، احدهما اکبر من الآخر: کتاب الله حبلٌ ممدودٌ من السّماء إلى الارض و عترتى و هم اهل بيتى لن يفترقا حتّى يردا علىّ الحوض. آنگاه قندوزى گويد: اين حديث را ثعلبى و امام احمد بن حنبل در مسندش آورده است. أقول: اين روايت را علّامه ميرزا نجم- الدّين شريف عسگرى در کتاب «علىٌ و الوصية» ص ٥٤ آورده است و در نقل آن لفظ هم حذف شده است، و عترتى ذکر شده در حالى که عترتى و هم اهل بيتى است.
- قندوزى در «ينابيع المودّة» ص ٣٦ درباره او گويد: «جواهر العقدين» از سمهودى مصرى علّامه در بلاد مصر و حجاز مصنّف «تاريخ مدينه منوّره نبوّيه» على صاحبها آلاف آلاف التحيّة و التّصلية است.