امام شناسی ج13
جلد سیزدهم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «حدیث ثقلین از حیث سند و دلالت» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • تفسیر آیۀ « وَ ما مُحَمَّدٌ إِلَّا رَسُولٌ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِ الرُّسُل..» • بیان برخی وقایع جنگ اُحُد و پایداری امیرالمؤمنین در دفاع از جان پیامبر • فرار عمر و عثمان در جنگ احد • کثرت خیانتها و جنایتهای عثمان • جریان عبارت مشهور عمَر که گفت «ان الرجل لیهجر: این رجل (پیامبر) هذیان میگوید» • نقشه غصب خلافت توسط ابوبکر و عمر و همدستانشان • علت عدم تصریح به نام علی علیهالسلام در قرآن • منع عمَر ار بحث از سنت پیغمبر • جنایات عمَر مسیر تاریخ را عوض کرد • بحثی مشروح و مفصل درباره حدیث ثقلین از جهت سند و هم از جهت دلالت • دلالت حدیث ثقلین بر عصمت اهل بیت • امام با قرآن در همۀ عوالم معیّت دارد
مرتب سازی:
امام شناسی ج13
247الغُرَف»،1 و «نَظْمُ دُرَر السّمْطَین»2 آورده است و با عبارت:
٣٤ ـ إنّى تَارِک فِیکمْ مَا إنْ أخَذْتُمْ بِهِ لَنْ تَضِلّوا: کتَابَ اللهِ وَ عِتْرَتِى أهْلَ بَیتِى و با اضافه عبارت فَانْظُرُوا کیفَ تَخْلُفُونّى فِیهِمَا3 در كتاب «شفا» آورده است.
٣٥ ـ تَرَکتُ فِیکمْ مَا لَنْ تَضِلّوا إنِ اعْتَصَمْتُمْ بِهِ: کتَابَ اللهِ وَ عِتْرَتِى أهْلَ بَیتِى4و5
هشتم: حدیث ثقلین به روایت حُذَیفَةُ بْنُ یمان:
٣٦ ـ معَاشِرَ أصْحَابِى! اوصیکم بِتَقْوَى اللهِ وَ الْعَمَلِ بِطَاعَتِهِ، وَ إنّى ادْعَى فَاجِیبُ، وَ إنّى تَارِک فِیکمُ الثّقَلَینِ: کتَابَ اللهِ وَ عِتْرَتِى أهْلَ بَیتِى، إنْ تَمَسّکتُمْ بِهَا6 لَنْ تَضِلّوا، و إنّهُمَا
- «عبقات»، ج ٢، ص ٥٧٧ و ص ٥٧٨ در ترجمه احوال سخاوى گويد: سخاوى در کتاب «استجلاب» گويد: اين حديث جابر را بدين عبارت، ترمذى در جامع خود از طريق زيد بن الحسن الأنماطى از جعفر بن محمّد بن على بن الحسين از پدرش از جابر بن عبد الله رضى الله عنهما روايت کرده است که گفت: ديدم رسول خدا را در روز عرفه سوار بر شتر قصوى بود و چنان مىگفت.
- «نظم دُرَرِ السمطين» زرندى شافعى، طبع نجف، ص ٢٣٢ عين عبارت مذکور را از جابر در روز عرفه بر روى ناقه قصوى روايت نموده است.
- کتاب «الشفا بتعريف حقوق المصطفى» قاضى عياض بن موسى يحصبى اين عبارت را از او در «عبقات» ج ١، ص ٣٧٨ در ترجمه احوال وى آورده است.
- «کنز العمّال» ج ١، ص ١٦٧ از ابن أبى شيبه، و خطيب در «متفق و مفترق» از جابر.
- در «غاية المرام» ص ٢٢٤ حديث نوزدهم از خاصّه، از سعد بن عبد الله اشعرى قمّى در کتاب «بصائر الدّرجات» با سند متّصل خود از حضرت باقر عليه السلام از جابر بن عبد الله روايت مىکند که گفت: رسول خدا صلّى الله عليه و آله گفت: يا أيّها الناس إنّى تارک فيکم الثقلين: الثقل الاکبر و الثقل الاصغر ان تمسّکتم بهما لن تضلّوا و لن تبدّلوا، فانّى سألت الله اللطيف الخبير لا يفترقان حتّى يردا عَلَىّ الحوض فاعطيت ذلک. فقيل: فما الثقل الاکبر؟ و ما الثقل الاصغر؟ فقال: الثقل الاکبر کتاب الله عزّ و جلّ، سببٌ طرفه بيد الله عزّ و جل، و الثقل الاصغر عترتى أهل بيتى.
- مصدر نقل ما «ينابيع المودّة» طبع اسلامبول (مطبعه اختر) سنه ١٣٠١ هجريه قمريه است و در آنجا ضبط کلمه «بها» مىباشد. اما در «غاية المرام» «بهما» مضبوط است و آن روايت دگرى است از خاصّه با سند دگرى؛ گرچه آوردن بدون فاصله عبارت: و من تمسّک بعترتى من بعدى کان من الفائزين، و من تخلّف عنهم کان من الهالکين در آن هم فىالجمله تأييد ضمير مؤنّث مفرد را در «بها» مىکند.