
امام شناسی ج13
جلد سیزدهم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «حدیث ثقلین از حیث سند و دلالت» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • تفسیر آیۀ « وَ ما مُحَمَّدٌ إِلَّا رَسُولٌ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِ الرُّسُل..» • بیان برخی وقایع جنگ اُحُد و پایداری امیرالمؤمنین در دفاع از جان پیامبر • فرار عمر و عثمان در جنگ احد • کثرت خیانتها و جنایتهای عثمان • جریان عبارت مشهور عمَر که گفت «ان الرجل لیهجر: این رجل (پیامبر) هذیان میگوید» • نقشه غصب خلافت توسط ابوبکر و عمر و همدستانشان • علت عدم تصریح به نام علی علیهالسلام در قرآن • منع عمَر ار بحث از سنت پیغمبر • جنایات عمَر مسیر تاریخ را عوض کرد • بحثی مشروح و مفصل درباره حدیث ثقلین از جهت سند و هم از جهت دلالت • دلالت حدیث ثقلین بر عصمت اهل بیت • امام با قرآن در همۀ عوالم معیّت دارد
امام شناسی ج13
233٤٨ ـ روزبَهان فضل الله خَنْجى شیرازى، در شرح رساله اعتقادیه.
٤٩ ـ قَسْطلانى مَدَنى شهاب الدّین احمد صاحب «مَواهِب لَدُنیه»، از زید بن ارقم.
٥٠ ـ شاه وَلِىّ الله دِهْلَوى، صاحب «ازالة الخِفَاء» از زید بن ارقم.
٥١ ـ زبیدى سید محمّد مرتضى، صاحب «تاج العَرُوس»، شارح قاموس، بدون سند.
٥٢ ـ عُجَیلى احمد بن عبد القادر، صاحب «ذَخیرَة المآل» در مواضع متعدّدى از زید بن ارقم.
متون مختلف حدیث ثقلین با اسانید عامه از بیست و پنج صحابی رسول خدا
اینك ما بحول الله و قوّته جمیع روایاتى را كه با طرق و اسانید مختلفه عامّه از این بیست و پنج صحابى رسول الله صلّى الله علیه و آله رسیده است، بدون تكرار مَتن، و با اكتفا از متن بر مقدار لازم از حدیث ثقلین را در اینجا ذكر مىكنیم، و آن مقدارى كه حقیر به شمارش آوردهام قریب به یكصد متن مختلف العبارة مىباشد و نیز به جهت عدم تكرار. از ترجمه كه غالباً قریب المضمون هستند خوددارى مىنمائیم، مگر در بعضى از عبارات تازه وارد.
أوّل: حدیث ثَقَلَین به روایت أمیر المؤمنین على بن أبى طالب علیه السلام
١ ـ : قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللهِ صلى الله علیه و آله: إنّى مَقْبُوضٌ، وَ إنّى قَدْ تَرَکتُ فِیکمُ الثّقَلَینِ: کتَابَ اللهِ وَ أهْلَ بَیتِى، و إنّکمْ لَنْ تَضِلّوا بَعْدَهُمَا.1
٢ ـ قَالَ: إنّ رَسُولَ اللهِ صلى الله علیه و آله قَالَ: إنّى مُخَلّفٌ فِیکمْ مَا إنْ تَمَسّکتُمْ بِهِ لَنْ تَضِلّوا: کتَابَ اللهِ عَزّ وَ جَلّ طَرَفُهُ بِیدِ اللهِ وَ طَرَفُهُ بِأیدِیکمْ، وَ عِتْرَتِى أهْلَ بَیتِى، وَ لَن یتَفَرّقَا حَتّى یرِدَا عَلَىّ الْحَوْضَ.2
- به روايت سيوطى در کتاب «احياء الميّت بفضايل اهل البيت» که در حاشيه «الإتحاف بحبّ الاشراف» شبراوى طبع شده است، ص ٢٤٧ حديث شماره ٢٣، و به تخريج هيتمى در «مجمع الزوائد»، ج ٩، ص ١٦٣ و فقط بعد از لفظ ثقلين، کلمه يعنى آمده است.
- شيخ عبيد الله حنفى در کتاب «أرجح المطالب» ص ٣٣٧ با تخريج بزّاز و دولابى و در «عبقات» ج ٢، ص ٥٨١ با روايت جعابى نيز آورده است؛ و «ينابيع المودّة» ص ٣٩ از جعابى.
