
امام شناسی ج12
جلد دوازدهم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «علوم امیرالمؤمنین علیهالسلام؛ اعم از علوم باطنی و ظاهری، و علم به ادیان مختلف» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • علم امام و رسول، عين علم ذات حقّ • منظور از اختصاص علم غیب به ذات حق • نمونههاى متعدّدى از إخبارات غيبى اميرالمؤمنين عليهالسّلام • جمعآورى قرآن توسّط آن حضرت • عمَر چون قدرت بر پاسخ نداشت سؤال از معانى و مفاهيم قرآن را منع كرد • لزوم رجوع به امام در رابطه با قرآن • سبقت اميرالمؤمنين عليهالسّلام بر همگان در جميع علوم • بازگشت همۀ علوم به آنحضرت • اميرالمؤمنين عليهالسّلام عالم به تورات و انجيل • کلام «سلونى قبل ان تفقدونی» راجع به حقائق و باطن قرآن است؛ نه ظاهر آن • اوج معارف إلهيه در خطبههاى توحيدى اميرالمؤمنين عليهالسّلام • توضيح وتفسير توحيد حقّه حقيقيۀ ذات حقّ تعالى • معرفت امام، عالىترين وسيله براى رسيدن به توحيد است
امام شناسی ج12
121کندند آن سنگ سفید پیدا شد. و در روایتى است که در این مکان مقدّس، پیغمبران نماز خواندهاند. و حضرت باقر علیه السّلام گفتند: ما چنین یافتهایم که قبل از حضرت عیسى، هم در اینجا نماز خواندهاند. و در روایتى است که ابراهیم خلیل در آنجا نماز خوانده است.
و روایت شده است که: امیرالمؤمنین علیه السّلام به لغت عِبرانى صدا زدند: اى چاه به نزد من بیا. چون حضرت از مسجد عبور کردند در آنجا درختهاى خار، و خارهاى عظیمى روئیده بود، حضرت شمشیر خود را برهنه کرده و تمام آن زمین مسجد را با شمشیر، پاک و صاف نمودند و گفتند: اینجا قبر پیغمبرى از پیغمبران خداست. و حضرت امر کردند به خورشید که برگرد، خورشید برگشت و با آن حضرت سیزده نفر از اصحابش بودند. حضرت با خط مستقیمى جهت قبله را معیّن کردند و بدان جهت نماز خواندند.
و در وصف مسجد براثا و خصوصیات آن، عونى در ابیات خود گفته است:
وَ قُلْتَ: بَرَاثَا کَانَ بَیتًا لِمَرْیمٍ *** وَ ذَاکَ ضَعِیفٌ فِی الأسَانِیدِ أعْوَجُ١١ وَ لَکِنَّهُ بَیتٌ لِعِیسَی بْنِ مَرْیمٍ *** وَلِلأنْبِیاءِ الزُّهْرِ مَثْوًی وَ مَدْرَجُ٢ وَ لِلأوْصِیاءِ الطَّاهِرینَ مقَامُهُمْ *** عَلَی غَابِرِ الأیامٍ وَالْحَقُّ أبْلَجُ٣ بِسَبْعِینَ مُوصی بَعْدَ سَبْعِینَ مُرْسَلٍ *** جِبَاهُهُمُ فِیهَا سُجُودًا تَشَجَّجُ٤ وَ آخِرُهُمْ فِیهَا صَلَوةً إمَامُنَا *** عَلِی بِذَا جَاءَ الْحَدِیثُ الْمُنَهَّجُ1٥ ١ ـ «تو گفتى: براثا خانۀ مریم بوده است. و این گفتار ضعیف است و در اسانید آن کژى و اعوجاج است.
٢ ـ و لیکن براثا خانه عیسى پسر مریم بوده است و همچنین محلّ اقامت و آمد و شد پیغمبران روشن دل و درخشان.
- «مناقب» طبع سنگی، ج ١، ص ٤٢٣ و ص ٤٢٤. و بَراثا مسجدی است بین شهر کاظمین و شهر بغداد. مسجدی است بسیار با روح و با معنویّت. در اخبار دستوراتی در نماز خواندن در آن وارد شده است.
