امام شناسی ج12

امیرالمؤمنین برود؟ آیا امیرالمؤمنینى که مُغیرة بن شُعْبَه لقب خلیفۀ دوّم قرار داده و مجازاً و اعتباراً مردم را به این لقب امر کرده تا وى را صدا کنند و در خطاب خود به او امیر مؤمنان بگویند؟ یا امیرالمؤمنینى که رسول اکرم، از جانب خدا، نام و لقب شیر بیشۀ ولایت نموده و در روز غدیر خمّ همۀ مسلمین و مسلمات را امر کرده که به وى امیرالمؤمنین بگویند و به او با این لقب سلام کنند و السَّلاَمُ عَلَیکَ یا أمیرالمؤمنین بر زبان آرند.

 خود عمر و ابو بکر هم گفتند: السَّلاَمُ عَلَیکَ یا أمیرالمؤمنین‌، بَخٍ بَخٍ لَکَ یا عَلِی‌، أصْبَحْتَ وَ أمْسَیتَ مَوْلاَی وَ مَوْلَی کُلِّ مُؤمِنٍ وَ مُؤمِنَةٍ «سلام بر تو اى امیر مؤمنان، به‌به به تو، آفرین آفرین بر تو اى على، صبح کردى و شب کردى در حالى که آقا و سیّد و سالار من، و آقا و سیّد و سالار هر یک از مردان مؤمن و زنان مؤمنه مى‌باشى».

 در اینجا خوب براى ما روشن مى‌شود ـ نه مفهوماً و به حمل اوّلى ذاتى بلکه مصداقا و به حمل شایع صناعى ـ فریادهاى امیرالمؤمنین، علیه افضل صلوات المصلّین، در خطبه‌ها و مواعظ بالاخصّ در خطبه‌هاى «نهج البلاغه» که: اى مردم به سوى ما بیائید و از ما بگیرید و از ما أخذ کنید، که علم و معرفت و نور و سرور و حبور و حیات ابدى و زندگى جاودانى اینجاست، به سوى غیر ما نروید که دست خالى خائباً خاسراً بر مى‌گردید، خسته و فرسوده، تهى شده، سرمایۀ عمر را از دست داده، در تلألؤ آب به سراب رسیده و در غایت و نهایت عمر و سرمایه‌هاى خدادادى با موجود تاریک و زشت و عفن عشقبازى نموده باید رخت از جهان بربندید.

 بارى برگردیم به کلام ابن شهرآشوب در بیان سبقت امیرالمؤمنین علیه السّلام بر همگان در جمیع علوم. او مى‌گوید: معناى گفتار خدا را که مى‌گوید: إنَّ أوَّل بَيتٍ وُضِعَ لِلنَّاسِ‌‌¹ «تحقیقاً اوّلین خانه‌اى که براى مردم قرار داده شد هر آینه آن خانه‌اى‌