امام شناسی ج12

 و دانستیم که عبد الله بن عبّاس مدّتها مى‌خواست از عمر معناى این آیه و مصداق آن را بپرسد: إنْ تَتُوبَا إلَي اللهِ فَقَدْ صَغَتْ قُلُوبُكُمَا «شما دو نفر زن اگر به خداوند هم توبه کنید، دلهاى شما از حقّ میل کرده است» و جرأت نمى‌کرد. تا در سفر ملازم وى شد و در راه آفتابه او را برداشت و آب به دست او براى وضو مى‌ریخت. در این حال موقع را مغتنم شمرده گفت: اى امیر مؤمنان مراد از این دو زن در این آیه إنْ تَتُوبَا إلَي اللهِ کیست؟ ابن عبّاس مى‌گوید: عمر تأمّلى کرد و مثل اینکه از سؤال من ناخوشایند بود، سپس سر خود را بلند کرد و گفت: حَفْصه و عائشه‌¹.

 و نیز دانستیم که در مسئلۀ عَول، چون ابن عبّاس مسئله را براى زُفَر بیان کرد و روشن ساخت که: عَوْل، باطل و غلط است، زُفَر به او گفت: پس چرا تو این مسئله را در زمان حیات عمر بیان نکردى؟ ابن عبّاس به زُفَر گفت: إنَّمَا کُنْتُ أهیبُهُ «من مى‌ترسیدم و از أبداًء و آشکار کردن این مسأله که بر خلاف گفتار و رأى عمر بود، بر خود نگران بودم»².

 بارى منع بیان احادیث رسول الله یکصد سال به طول انجامید. در این مدّت نقل احادیث ممنوع بود. چرا... و ملاحظه مى‌شود که از این فقدان چه مصیبت بزرگى بر امّت اسلام وارد شد.