امام شناسی ج12

آن حضرت را اخذ کرده‌اند¹.

 این آیات در ابتداى سورۀ الذّاریات است: بِسْمِ اللهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ، وَ الذَّارِياتِ ذَرْوًا، فَالْحَامِلاَتِ وِقْرًا، فَالْجَارِياتِ يسْرًا، فَالْمُقَسِّمَاتِ أمْرًا، إنَّمَا تُوعَدُونَ لَصَادِقٌ، وَ إِنَّ الدِّينَ لَوَاقِعٌ‌² «سوگند به آنان که مى‌پراکنند پراکندنى، پس سوگند به آنان که بار سنگین را در پشت و یا در شکم خود حمل مى‌کنند. پس سوگند به جارى‌شوندگان و راه افتادگانى به راحتى و آسانى، پس سوگند به آنان که امر را تقسیم مى‌نمایند، که آنچه را به شما وعده داده شده راست است و تحقیقاً قیامت و روز جزا برپاست».

 علاّمۀ طباطبائى ـ قدّس الله نفسه الزکیّه ـ در تفسیر فرموده‌اند: الذَّارياتِ جمع الذَّارِیة است از گفتارشان که مى‌گویند: ذَرَتِ الرّیحُ التُّرَابَ تَذْرُوهُ ذَرْوًا‌، یعنى باد خاک را پراکند و در هوا منتشر ساخت. و وقر با کسره و سکون، سنگینى بار است در پشت یا در شکم. و در این آیات، قَسم دنبال قسم، براى تأکید دنبال تأکید است براى آنچه دربارۀ آن قسم خورده مى‌شود و آن جزاى اعمال است. بنابر این وَالذَّارِياتِ ذَرْوًا سوگند است به بادهائى که خاک را مى‌پراکنند و در هوا منتشر مى‌کنند.

 و فَالْحَامِلاَتِ وِقْرًا با فائى که مفید تأخیر است و ترتیب را مى‌رساند عطف است بر الذَّارِيات و سوگند است به ابرهائى که سنگینى آب را بر مى‌دارند و حمل مى‌نمایند. و فَالْجَارِياتِ يسْرًا عطف است بر آن و سوگند است به کشتى‌هائى که به آسانى و سهولت در دریا راه مى‌روند. و فَالْمُقَسِّمَاتِ أمْرًا عطف است بر ما سبق و سوگند است به فرشتگانى که به امر خدا عمل مى‌کنند و آن امر را به اختلاف مقامات و درجات خود قسمت مى‌نمایند. زیرا امر خداوند تعالى صاحب عرش چه در مقام خلق و آفرینش و چه در مقام تدبیر و اداره امور، واحد است و اختلافى در