امام شناسی ج12
جلد دوازدهم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «علوم امیرالمؤمنین علیهالسلام؛ اعم از علوم باطنی و ظاهری، و علم به ادیان مختلف» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • علم امام و رسول، عين علم ذات حقّ • منظور از اختصاص علم غیب به ذات حق • نمونههاى متعدّدى از إخبارات غيبى اميرالمؤمنين عليهالسّلام • جمعآورى قرآن توسّط آن حضرت • عمَر چون قدرت بر پاسخ نداشت سؤال از معانى و مفاهيم قرآن را منع كرد • لزوم رجوع به امام در رابطه با قرآن • سبقت اميرالمؤمنين عليهالسّلام بر همگان در جميع علوم • بازگشت همۀ علوم به آنحضرت • اميرالمؤمنين عليهالسّلام عالم به تورات و انجيل • کلام «سلونى قبل ان تفقدونی» راجع به حقائق و باطن قرآن است؛ نه ظاهر آن • اوج معارف إلهيه در خطبههاى توحيدى اميرالمؤمنين عليهالسّلام • توضيح وتفسير توحيد حقّه حقيقيۀ ذات حقّ تعالى • معرفت امام، عالىترين وسيله براى رسيدن به توحيد است
مرتب سازی:
امام شناسی ج12
233به دست او پیروى کنید».1
ناشى گوید:
جَامِعُ وَحْی اللهِ إذْ فَرَّقَهْ *** مَنْ رَامَ جَمْعَ آیةٍ فَمَا ضَبَطْ١ أشْکَلَهُ لِشَکْلِهِ بِجَهْلِه *** فَاسْتُعْجِبَتْ2 أحْرُفُهُ حِینَ نَقَطْ٢ ١ ـ «على جمع کنندۀ وحى خداست در زمانى که او را جدا جدا و متفرّق ساخته بود کسى که بخواهد یک آیه را جمع کند از عهده بر نمىآید.
٢ ـ عمر از روى جهالت خود بر شکل و مثال قرآن على التباس و ابهام داشت. در وقتى که چون حروف آن را على نقطه گذارده بود، مورد تعجّب و شگفت گردید».
عونى گوید:
لَمَّا رَأی الأمْرَ قَبِیحَ الْمَدْخَلِ *** حَرَّدَ فِی جَمْعِ الْکِتَابِ الْمُنْزَلِ «چون على نگریست که محل دخول و ورود امر ولایت و خلافت به صورت قبیح و زشتى در آمده است، براى تألیف و جمعآورى کتاب نازلشده خدا، از قوم منعزل شد و به آشیانه و کوخ خود متفرّداً پناه برد».
صاحب گوید:
- آیة الله سید حسن صدر در كتاب «الشیعة و فنون الاسلام» ص ٤٩ گوید: اولین مصحفى كه در آن قرآن به ترتیب نزول گرد آمده بود پس از رحلت رسول خدا صلّى الله علیه و آله مصحف أمیرالمؤمنین علیه السّلام بود، و احادیث وارده در این موضوع از طریق اهل بیت متواتر و از طریق اهل سنّت مستفیض است كه ما به بعضى از آنها در اصل این كتاب (تأسیس الشیعة لعلوم الاسلام) اشاره نمودیم و درباره این احادیث با ابن بر حجر عسقلانى به بحث پرداختهایم.
- در «مناقب» حروفی (ج٢، ص٤٢) فاستعجمت است و ترجمۀ شعر چنین میشود : علی جمع کنندۀ وحی خداست در زمانی که او را جدا جدا و متفرّق ساخته بود کسی که خواست یک آیه را جمع کند ولی نتوانست. و او (عمر) قرآن را از روی جهل خود اعراب گذاری و نقطه گذاری کرد و در نتیجه حروف آن گنگ و نادرست شد آنگاه که آن را نقطه گذاری نمود.