
مبانی اخلاق در آیات و روایات - ج۲
جلد دوم از مجموعۀ ارزشمند «مبانی اخلاق در آیات و روایات» متن پیاده شدۀ سخنرانیهای حضرت علامه آیةاللَه حاج سید محمدمحسن حسینی طهرانی قدّساللَهسرّه، پیرامون «مبانی و دقایق اخلاقی» میباشد که در مسجد قائم و چهبسا منازل دوستان ایراد فرمودهاند که در ضمن تفسیر آیات کریمه و روایات شریفه و برخی ادعیۀ مأثوره، با بیانی شیوا و روان، به تحلیل و تفسیر پارهای از رموزِ برخی اخلاق حسنه و سیّئه پرداخته و مشتاقان لقای پروردگار و عاشقان حریم معبود را بر سفرۀ معارف ناب قرآن و اهلبیت علیهمالسلام فراخوانده و راه را برای وصول به آن حریم هموار ساخته است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • میزان ارزش انسان بر اساس تقویٰ و نیّت او • تقویٰ ملاک برتری در اسلام • اجر دانشمندان بر طبق منظور و غرض آنها از اختراعات و اکتشافات • لزوم وحدت و اخوّت بین مسلمانان • استجابت دعای عامّۀ مردم بهواسطۀ طلب حقیقی و اتّکای به خدا • دستور اسلام به مراعات حقوق همۀ مرتبطین با انسان حتّی حیوانات • سبب تشریع حکم بردهداری در اسلام • فلسفۀ قربانی کردن در عید قربان • لزوم دفاع و حمایت از حق • اهمیّت خلوص نیّت در مشورتدادن به افراد • اهمیّت مراقبه در سلوک راه خدا • اهمیّت طهارت قلب و دوام ذکر خدا در سلوک راه خدا • تلازم ذکر و یاد خدا با محبّت پروردگار • اهمیّت عزلت و خلوت در حضور قلب انسان • کیفیت وصول به مقام مخلَصین و حالات آنها بعد از فناء ذات • بهفعلیت رساندن استعدادات ملکوتی انسان بهواسطۀ تربیت صالح • نهفتهبودن تمام اسرار عالم امکان در انسان برای وصول به کمالات
مبانی اخلاق در آیات و روایات - ج۲
176یعنی آنقدر از محبّت خودت در قلب من بریز که من دیوانۀ محبّت تو باشم! در این حال، حجاب از بین میرود و سنگینی و ثقالتی برای شخص محب نمیماند.
محبّت که شدید شود مثل وقتی است که دارند موتور طیّاره را روشن میکنند و همینطور روشن میگذارند تا این موتورها داغ شود، آنوقت اجازۀ حرکت میدهند. وقتی موتورهای طیّاره داغ میشود، یکمرتبه طیّاره را روی آسمان بلند میکنند؛ امّا طیّارهای که موتورش داغ نشده است و سرد است، به زمین چسبیده است و اصلاً نمیتوانند آن را بلند کنند. چهارصد یا پانصد نفر از حجّاج به همراه یک کوه اسباب میخواهند با یک طیّاره حرکت کنند، حالا چطور آن را یکمرتبه به آسمان بلند کنند؟ شما خیال میکنید بنزین محبّت ندارد، این پیچ و مهرهها محّبت ندارند؟! تمام ذرّات این عالم، محبّت دارند؛ این عالم، عالم محبّت است و اینها هم روی عشق دارند بلند میشوند، همین طیّارهها هم روی عشق دارند بلند میشوند. عشق تنها در آدم نیست؛ منتها انسان فرد اکملش است.
حالا اگر این محبّت در کانون قلب انسان آمد و این نمازها اثر کرد، نماز اوّل یک اثر گذاشت و یک تکان داد، نماز دوّم یک تکان دیگر، سوّم، چهارم، پنجم، ششم؛ مثل آن بنزینی که شما در طیّاره میریزید، یکمرتبه که باک بنزین طیّاره پُر نمیشود، بلکه کمکم کمکم ریخته میشود تا پر شود. هرچه بیشتر پر شود، از این طرف، حجاب بیشتری از بین میرود؛ چون از آثار محبّت، ائتلاف است.
کسی که دیگری را دوست دارد، در مقابل او فداکار است و هرچه محبّتش بیشتر باشد، فداکاریاش بیشتر است. پدر دربارۀ بچّهاش فداکار است، خوابش را برای بچّهاش از دست میدهد؛ این فداکاری است. پولش را برای بچّه از دست میدهد؛ مگر این فداکاری نیست؟! بعضی اوقات صحّتش را از دست میدهد. بعضی اوقات بچّه میخواهد بسوزد و مادرش خودش را در آتش میاندازد و میسوزد و میمیرد و جانش را از دست میدهد، امّا نمیگذارد که بچّه بمیرد؛ اینکه مادر جانش را از دست میدهد یعنی: من در مقابل محبّت تو هستی ندارم!
