مبانی اخلاق در آیات و روایات - ج۲
جلد دوم از مجموعۀ ارزشمند «مبانی اخلاق در آیات و روایات» متن پیاده شدۀ سخنرانیهای حضرت علامه آیةاللَه حاج سید محمدمحسن حسینی طهرانی قدّساللَهسرّه، پیرامون «مبانی و دقایق اخلاقی» میباشد که در مسجد قائم و چهبسا منازل دوستان ایراد فرمودهاند که در ضمن تفسیر آیات کریمه و روایات شریفه و برخی ادعیۀ مأثوره، با بیانی شیوا و روان، به تحلیل و تفسیر پارهای از رموزِ برخی اخلاق حسنه و سیّئه پرداخته و مشتاقان لقای پروردگار و عاشقان حریم معبود را بر سفرۀ معارف ناب قرآن و اهلبیت علیهمالسلام فراخوانده و راه را برای وصول به آن حریم هموار ساخته است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • میزان ارزش انسان بر اساس تقویٰ و نیّت او • تقویٰ ملاک برتری در اسلام • اجر دانشمندان بر طبق منظور و غرض آنها از اختراعات و اکتشافات • لزوم وحدت و اخوّت بین مسلمانان • استجابت دعای عامّۀ مردم بهواسطۀ طلب حقیقی و اتّکای به خدا • دستور اسلام به مراعات حقوق همۀ مرتبطین با انسان حتّی حیوانات • سبب تشریع حکم بردهداری در اسلام • فلسفۀ قربانی کردن در عید قربان • لزوم دفاع و حمایت از حق • اهمیّت خلوص نیّت در مشورتدادن به افراد • اهمیّت مراقبه در سلوک راه خدا • اهمیّت طهارت قلب و دوام ذکر خدا در سلوک راه خدا • تلازم ذکر و یاد خدا با محبّت پروردگار • اهمیّت عزلت و خلوت در حضور قلب انسان • کیفیت وصول به مقام مخلَصین و حالات آنها بعد از فناء ذات • بهفعلیت رساندن استعدادات ملکوتی انسان بهواسطۀ تربیت صالح • نهفتهبودن تمام اسرار عالم امکان در انسان برای وصول به کمالات
مرتب سازی:
مبانی اخلاق در آیات و روایات - ج۲
40حسین کشته شدیم، چون قلب من حکایت میکند که با امام حسین بودهایم!1
شرح حال و علوّ مقام جابر بن عبدالله انصاری و عطیّۀ کوفی
محکم هم میگفت! درحالیکه در آنوقت که به زیارت قبر سیّدالشّهدا علیه السّلام آمد، مردی بود که هفتاد و دو سال از عمرش میگذشت؛2 چون جابر از اصحاب رسول خدا بود و در جنگ بدر و احد شرکت داشت.3 مرحوم میرزا محمّد اردبیلی در رجال مینویسد: «او در جنگ بدر و در هجده غزوه از غزوات پیغمبر با پیغمبر شرکت داشته است.»4 و ابنعبد البرّ در إستیعاب دارد: «او در جنگ صفّین در رکاب امیرالمؤمنین بوده است.»5
پدرش عبدالله بن عَمرو بن حرام انصاری است که همراه همین پسرش در جنگ اُحد جنگ میکرد6 و شهید شد و پیغمبر او و عَمرو بن جَموح را در یک قبر قرار دادند.7
جابر خیلی مرد بزرگی است و از شیعیان خالص امیرالمؤمنین است؛8 یعنی از افرادی است که رَجَعوا إلیٰ أمیرِالمؤمنین و [بقِیَ] تحت وَلایتِه. و ما در بین بزرگان شیعه که دارای کتب رجال و تراجم هستند، هیچ خلاف و هیچ قدْحی از جابر بن عبدالله انصاری ندیدهایم.
جابر در کوچههای مدینه راه میرفت و فریاد میزد و علناً میگفت:
- بشارة المصطفیٰ، ص ٧٥.
- با احتساب اینکه بنا بر نقل منابع ذیل، تاریخ وفات ایشان در سال ٧٨ ه . ق و در سنّ ٩٠ سالگی باشد، در زیارت کربلا تقریباً ٧٢ سال داشتهاند: الطّبقات الکبریٰ، ج ٥، ص ١٧١؛ تاریخ الطّبری، ج ١١، ص ٥٢٦؛ مروج الذّهب، ج ٣، ص ١١٥؛ رجال الطّوسی، ص ٣٢. (محقّق)
- الإستیعاب، ج ١، ص ٢٢٠.
- جامع الرّواة، ج ١، ص ١٤٣، به نقل از رجال الطّوسی، ص ٣١.
- . الإستیعاب، ج ١، ص ٢٢٠.
- همان
- المغازی، الواقدی، ج ١، ص ٢٦٦؛ الطّبقات الکبریٰ، ج ٣، ص ٤٢٤؛ تاریخ خلیفة، ص ٣٠.
- رجال الطّوسی، ص ٥٩.