
مبانی اخلاق در آیات و روایات - ج۱
جلد اول از مجموعۀ ارزشمند «مبانی اخلاق در آیات و روایات» متن پیاده شدۀ سخنرانیهای حضرت علامه آیتاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّساللَهسرّه، پیرامون «مبانی و دقایق اخلاقی» میباشد که در مسجد قائم و چهبسا منازل دوستان ایراد فرمودهاند که در ضمن تفسیر آیات کریمه و روایات شریفه و برخی ادعیۀ مأثوره، با بیانی شیوا و روان، به تحلیل و تفسیر پارهای از رموزِ برخی اخلاق حسنه و سیّئه پرداخته و مشتاقان لقای پروردگار و عاشقان حریم معبود را بر سفرۀ معارف ناب قرآن و اهلبیت علیهمالسلام فراخوانده و راه را برای وصول به آن حریم هموار ساخته است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • نحوۀ تخاطب بنده با پروردگار در نماز • بصیرت انسان عالِم نسبت به جاهل • عدم ادراک حقیقت هستی بهوسیلۀ علوم ظاهری و مادّی • تأسّی به رسولخدا به عنوان اسوۀ حسنه • حدّ کمال هر امّتی بهاندازۀ حدّ کمال پیغمبر آن امّت • نحوۀ عطوفت فرزندان نسبت به والدین از روی خضوع و خشوع • اهمیّت صلۀ رحم و دستورات اسلام نسبت به آن • جامعیت اسلام در جمع بین حکم عفو و قصاص • فلسفۀ دعا و شرایط استجابت • تغییر مقدّرات انسان بهواسطۀ دعا • کیفیت نزول مقدّرات در شبهای قدر • اطلاع ائمۀ اطهار و اولیایالهی از تقدیر الهی • حرمت اعانت بر گناه و اعانت بر ظلم • دیدگاه علامه طهرانی نسبت به برگزاری مجالس و محافل • توضیح توصیههای اخلاقی در برخی سُوَر قرآن همچون: سورۀ حجرات، سورۀ اسراء و سورۀ تحریم
مبانی اخلاق در آیات و روایات - ج۱
242حرام است؛ چون اعانت بر گناه کرده است!
استعمال طلا و زینت طلا بر مردهای مسلمان ـ نه زنهای مسلمان ـ حرام است؛ مثلاً اگر مرد انگشتر طلا و حلقۀ طلا در دست کند، یا دکمۀ سر دست و یقۀ خود را طلا کند، یا ساعت مچی خود را که زینت ظاهر است طلا کند، حرام است و استعمالش حرام است و نماز با آن هم باطل است.1 امّا اگر کسی انگشتر طلای مردانه ساخت، دکمۀ سر دست مردانه ساخت یا اینکه خرید و فروش کرد، این هم از باب اعانت بر گناه، محرّم است؛ و شکّی نیست بر اینکه جزئی از محرّمات حساب میشود و البتّه مردمان مسلمان باید اجتناب کنند!
پوشیدن پیراهن ابریشمی برای مرد مسلمان حرام است، نه برای زن؛ استعمال زینت طلا و استعمال لباس ابریشم خالص برای زنان اشکال ندارد، ولی برای مردها حرام است. زیر پیراهنی و پیراهن، کت، شلوار، کلاه، اگر از ابریشم خالص باشد حرام است و مرد مسلمان نمیتواند بپوشد، و نماز هم با آن باطل است.2 اگر کسی از ابریشم خالص، پیراهن مردانه درست کرد، این عملش حرام است و خرید و فروش آن هم حرام است؛ چون اعانت بر گناه است.
ریشتراشی در شرع اسلام حرام است.3 اگر کسی ریش خود را بتراشد یا
- علل الشّرائع، ج ٢، ص ٣٤٨: «عن مُصَدِّقِ بنِ صَدَقَةَ، عن عَمّارِ بنِ موسَی، عن أبِیعَبدِاللهِ علیه السّلام:...وَ قالَ: ”لا یَلبَس الرَّجُلُ الذَّهَبَ وَ لا یُصَلِّی فِیهِ؛ لِأنَّهُ مِن لِباسِ أهلِ النّار.“»
ترجمه: «از امام صادق علیه السّلام روایت شده است که فرمود: ”مرد نباید چیزی از جنس طلا بپوشد یا به دست کند، و نیز نباید در آن نماز بخواند؛ چرا که طلا لباس اهل آتش است.“» (محقّق) - من لا یحضره الفقیه، ج ١، ص ٢٥٣؛ الإستبصار، ج ١، ص ٣٨٥ و ٣٨٦.
- الجعفریّات (الأشعثیّات)، ص ١٥٧:
«عن عَلِیِّ بنِ أبِیطالِبٍ علیه السّلام قالَ: قالَ رَسولُاللهِ صلّی الله علیه و آله و سلّم: ”حَلقُ اللِّحیَةِ مِنَ المُثلَةِ، وَ مَن مَثَّلَ فَعَلَیهِ لَعنَةُ الله!“»
ترجمه: «از علیّ بن ابیطالب علیه السّلام روایت شده است که رسول خدا صلّی الله علیه و آله و سلّم فرمود: ”تراشیدن ریش، نوعی از مثله کردن است، و کسی که مثله کند لعنت خدا بر او باد!“» (محقّق)
- علل الشّرائع، ج ٢، ص ٣٤٨: «عن مُصَدِّقِ بنِ صَدَقَةَ، عن عَمّارِ بنِ موسَی، عن أبِیعَبدِاللهِ علیه السّلام:...وَ قالَ: ”لا یَلبَس الرَّجُلُ الذَّهَبَ وَ لا یُصَلِّی فِیهِ؛ لِأنَّهُ مِن لِباسِ أهلِ النّار.“»
