امام شناسی ج11
جلد یازدهم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «اعلمیت امیرالمؤمنین علیهالسلام»، «حدیث باب مدینةالعلم از حیث سند و دلالت» و «قضاوتهای امیرالمؤمنین علیهالسلام» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • علم و عرفان خداوندی، از شرائط اولیه رهبری • دین اسلام شرط رهبری را اعلمیّت از جمیع افراد امت میداند • اعلمیت امیرالمؤمنین بر طبق روایات متواتره از پیامبر و اجماع مسلمین بلکه موحدین • بحث مفصل دربارۀ سند و دلالت حدیث «انا مدینة العلم و علیٌّ بابها» • نمونههای متعددی از قضاوتهای شگفتانگیز و حل مسائل مشکل توسط امیرالمؤمنین علیهالسلام • حکومت غاصبان، مانع بهرمندی مردم از سرمایههای الهی • جهالت غاصبان خلافت به معارف دینی و مسائل شرعی • گوشهای از جنایات وهابیها • حذف بخاری و مسلم، فضائل و مناقب امیرالمؤمنین علیهالسلام را از روایات • جهل به مقام والای امیرالمؤمنین علیهالسلام، علّت کنار زدنِ او از خلافت • امیرالمؤمنین، معشوق حقیقی ممکنات در عالم امکان
مرتب سازی:
امام شناسی ج11
63خلافت را از أبوالحسن علىّ بن أبیطالب برگردانى؛ او دَرِ شهرى است که بر روى جاهلان و نادانان قفل زده شده و مسدود گردیده است.
٢ ـ در وقتى که بخواهند از صاحبان علم و دانش بپرسند که: علم خود را از کجا آوردهاید؟ از براى در شهر علم براى جویندگان علم و پویندگان معرفت؛ عوض و بدلى نیست که اگر از آن دَرْ وارد نشوند؛ بتوانند از جاى دیگر أخذ علم کنند؛ و از در دیگر وارد در شهر علم گردند.
٣ ـ مَوْلى و صاحب اختیار و ولىِّ جمیع مردم بدون استثناء علىّ است، همچنان که از خداوند صاحب عرش جبریل أمین بدین حقیقت زبان گشوده است.»
و صاحب بن عبّاد گوید:
کَانَ النَّبِیُّ مَدِینَةً هُوَ بَابُهَا *** لَوْ أثْبَتَ النُّصَّابُ ذَاتَ الْمُرْسَلِ1 «پیغمبر شهرى بود که على در آن شهر بود، اگر دشمنان پیامبرى و فرستادهاى را إثبات کردهاند و بدان معتقدند.»
و همچنین گوید:
قَالَتْ فَمَنْ ذَا غَدَا بَابَ الْمَدِینَة قُلْ؟ *** فَقُلْتُ: مَنْ سَألُوهُ وَ هُوَ لَمْ یَسَلِ2 «گفت: پس چه کسى باب مدینۀ علم پیامبر شد: توبه من بگو؟! پس من گفتم: آن کس که همه از او پرسیدند، و در مهمّات و مسائل به او مراجعه نمودند؛ ولى او از هیچکس نپرسید، و در مسئلهاى و مهمّهاى به کسى مراجعه نکرد.»
و همچنین گوید:
بَابُ الْمَدِینَةِ لاَ تَبْغُوا سِوَاهُ لَهَا *** لِتَدْخُلُوهَا فَخَلُّوا جَانِبَ التِّیهِ3 - «مناقب»، ج ١، ص ٢٦٢.
- «الغدیر»، ج ٤، ص ٤٠ در ضمن قصیدۀ طویلى که همه ابیات آن با قالت به طور استفهام شروع مىشود، و نیم بیتهاى آن با فقلتُ که پاسخ آن استفهام است؛ و همه در محاسن و محامد و مکارم و مقامات أمیرالمؤمنین علیه السّلام است و مجموعاً بیست و پنج بیت است. و ما در تعلیقه ص ٢٣ و ص ٢٤ از درسهاى ١٤٩ و ١٥٠ از مجلّد ١٠، «امامشناسى» چندین بیت از او را ذکر کردهایم.
- «مناقب» ابن شهرآشوب، ج ١، ص ٢٦٢.