
امام شناسی ج11
جلد یازدهم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «اعلمیت امیرالمؤمنین علیهالسلام»، «حدیث باب مدینةالعلم از حیث سند و دلالت» و «قضاوتهای امیرالمؤمنین علیهالسلام» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • علم و عرفان خداوندی، از شرائط اولیه رهبری • دین اسلام شرط رهبری را اعلمیّت از جمیع افراد امت میداند • اعلمیت امیرالمؤمنین بر طبق روایات متواتره از پیامبر و اجماع مسلمین بلکه موحدین • بحث مفصل دربارۀ سند و دلالت حدیث «انا مدینة العلم و علیٌّ بابها» • نمونههای متعددی از قضاوتهای شگفتانگیز و حل مسائل مشکل توسط امیرالمؤمنین علیهالسلام • حکومت غاصبان، مانع بهرمندی مردم از سرمایههای الهی • جهالت غاصبان خلافت به معارف دینی و مسائل شرعی • گوشهای از جنایات وهابیها • حذف بخاری و مسلم، فضائل و مناقب امیرالمؤمنین علیهالسلام را از روایات • جهل به مقام والای امیرالمؤمنین علیهالسلام، علّت کنار زدنِ او از خلافت • امیرالمؤمنین، معشوق حقیقی ممکنات در عالم امکان
امام شناسی ج11
142فَمِنِّی وَ مِنَ الشَّیْطَانِ: الْکَلاَلَةُ مَا دُونَ الْوَلَدِ وَالْوَالِدِ.1
«من دربارۀ معناى کلاله که به کیفیّت خاصّى به آنها إرث مىرسد، طبق نظریّهاى حکم مىکنم؛ پس اگر درست درآمد، از خداست؛ و اگر خطا گفتم از من است؛ و از شیطان. کَلالَه عبارت است از أقرباى میّت غیر از پسر و پدر.»
و از عمر چون سبع2 از الذَّارِيَات پرسید، در جواب فرو ماند.
و نیز از عمر وارد است که گفت: لاَ تَتَعجَّبُوا مِنْ إمَامٍ أخْطَأَ وَ امْرَأةٍ أصَابَتْ، نَاضَلَتْ أمِیرَکُمْ فَنَضَلَتْهُ.3 «شما در تعجّب نباشید از پیشوائى که خطا مىکند؛ و از زنى که سخن راست و درست مىگوید. این زن با أمیر شما در میدان مسابقۀ حکم إلهى به مسابقه پرداخت؛ و گوى سبقت را از او ربود.»
و همچنین در مسئله حِمَارِیَّه4 و در آیۀ کَلاَلَة5 و حکم او دربارۀ ارث جَدّ6 و غیر ذلک از قضایا و مسائلى که به عُمَر مراجعه شد؛ و نتوانست جواب دهد.
عبارات رسول خدا دربارۀ علم أمیرالمؤمنین علیها الصّلاة و السّلام
و براى شهادت رسول خدا صلّى الله علیه و آله و سلّم دربارۀ علم أمیرالمؤمنین علیه السّلام همین بس که گفت:
عَلِیٌّ عَیْبَةُ عِلْمِی «على صندوق دانش من است.»
و همین بس که گفت: عَلِیٌّ أعْلَمُکُمْ عِلْمًا وَ أقْدَمُکُمْ سِلْمًا «على علمش از همۀ شما بیشتر و إسلامش از همه شما پیشتر است.»
و همین بس که گفت: أعْلَمُ اُمَّتِی بَعْدِی عَلِیُّ بْنُ أبِیطَالِبٍ «پس از من، أعلم اُمَّت من، علىّ بن أبیطالب است.» و این روایت را علىّ بن هاشم و ابن شیرویه دیلمى با إسناد خود از سلمان روایت کردهاند.
- کلاله به اقوام مادرى میّت گویند همچون برادر و خواهر از طرف مادر و گاهى نیز به اقوام پدرى گفته مىشود.
- در تعلیقه آورده است که: ظاهراً باید سبیع باشد بر وزن أمیر، که او از عُمَر دربارۀ معناى الذّاریات پرسید. و جماعتى به نام سبیع نامیده شدهاند که ابن حجر در تقریب ذکر کرده است؛ و محتمل است که سبیع بن خالد یشکرى باشد؛ و امّا عبارتى را که در «بحار الانوار» نقل کرده است لفظ آن با صاد است به جاى سین، صبیع و من نیافتم کسى را که اسمش اینطور باشد.
- . مسائلى است که مشروح آنها در همین درس ذکر خواهد شد؛ إنشاء الله تعالى.
- مسائلى است که مشروح آنها در همین درس ذکر خواهد شد؛ إنشاء الله تعالى.
- مسائلى است که مشروح آنها در همین درس ذکر خواهد شد؛ إنشاء الله تعالى.
- مسائلى است که مشروح آنها در همین درس ذکر خواهد شد؛ إنشاء الله تعالى.
