امام شناسی ج10

 «و لیکن رسول خدا، و کسانی که ایمان آورده‌اند با او، با أموال و نفوس خودشان جهاد می‌کنند؛ و برای ایشانست خیرات، و ایشانند رستگاران. خداوند برای آنها بهشت‌هائی را که در زیر درخت‌های سربه‌هم‌آوردۀ آن نهرهائی جاری است، مهیّا کرده است؛ و اینست بهرمندی و کامیابی بزرگ.» 

 واقدی گوید: جماعتی از أعراب به حضور رسول خدا آمده و با عذرهای غیر موجّه و نادرست، خواستند خود را از جنگ معذور بدارند. خداوند عزّوجلّ عذرهای آنها را نپذیرفت. و ایشان جمعی از بنی غِفَار بودند که از ایشان بود: خُفَافُ بْنُ إیماءِ بْنِ رَحْضَه‌، و مجموعا هشتاد و دو نفر بودند¹.

 وَ جَاءَ الْمُعَذِّرُونَ مِنَ الْأعْرَابِ لِيُؤْذَنَ لَهُمْ وَ قَعَدَ الَّذِينَ كَذَبُوا اللهَ وَ رَسُولَهُ سَيُصِيبُ الَّذِينَ كَفَرُوا مِنْهُمْ عَذَابٌ ألِيمٌ‌².

 «و آمدند جماعتی از اعراب که اعتذار از جنگ نموده، و عذرهای حقیقی خود را بیان می‌کردند؛ و یا جماعتی که برای آنها عذری ثابت نبوده و اعتذار موجّه و قابل قبولی را إرائه نمی‌دادند؛ برای آنکه به ایشان دربارۀ عدم حرکت رخصت داده شود؛ و کسانی که خدا و رسول او را تکذیب کردند؛ از خروج و کارزار با خصم نشستند. به زودی عذاب دردناک به أفرادی از ایشان که کافر شده‌اند خواهد رسید.» 

 شیخ طبرسیّ در تفسیر این کریمه گفته است: ممکن است مراد از مُعَذِّرون در این آیه، معتذرون باشد؛ به اینکه تآء در ذال، به جهت قرب مخرج إدغام شده باشد، چه آنها در حقیقت عذر داشته‌اند؛ و یا نداشته‌اند. و ممکن است از باب تفعیل باشد؛ و تعذیر به معنای تقصیر در عذر است؛ یعنی مُقَصِّری که خود را به تو معذور نشان می‌دهد؛ و عذری ندارد. و بنا بر این سه احتمال در معنای آیه داده می‌شود:

 اوّل مقصّرینی که اعتذار می‌جویند از تو إی پیامبر و عذری ندارند. و أکثر