امام شناسی ج10

نظر إجمالی به مدینه در أواخر عُمر رسول خدا صلّی الله علیه و آله و سلّم‌

 أمّا نظر إجمالی آنکه غزوۀ تبوک در سال نهم از هجرت، و در ماه رجب تا رمضان اتّفاق افتاد؛ و تا رحلت رسول أکرم صلّی الله علیه و آله و سلّم یک سال و نیم بیشتر فاصله نداشت، و اوضاع مدینه از جهت منافقین و توطئه‌های ایشان بر علیه رسول الله و مسلمین روز بروز، رو به افزایش می‌گذاشت، و صلابت و خشونت آنها بیشتر می‌شد.

 آن‌قدر در اذیّت مسلمین و خود رسول خدا دست به کار بودند که پیامبر فرمود: مَا أوذِیَ نَبِیٌّ مِثْلَ مَا اُوذِیتُ قَطُّ «هیچ پیغمبری به أندازه‌ای که من مورد آزار و اذیّت قرار گرفته‌ام قرار نگرفته است».

 و این عبارت آن حضرت همان طور که پدر معنوی و مربّی روحانی و استاد عالیقدر ما: حضرت علاّمۀ فقید آیة الله العظمی حاج سیّد محمد حسین طباطبائی أعلی الله مقامه الشریف تفسیر می‌فرمودند؛ راجع به آزار منافقین بوده است.

 زیرا که در أنبیاءِ سَلَف بعضی‌ها را به مراتب بیشتر از رسول خدا اذیّت کردند؛ بعضی را از میان درخت ارّه کردند؛ و بعضی را در آب جوش و روغن جوش آمده ریختند؛ و البتّه این چنین اذیت‌هائی را که به پیامبر اسلام ننمودند؛ ولی آن‌قدر که پیامبر اسلام از منافقین رنج کشید؛ در سایر امم سالفه، و در میان پیامبرانشان نبوده است.

 در اثر قوّت إسلام و شوکت و قدرت مسلمین، جنگ‌ها و غزوات رسول الله رو به نقصان گذاشت؛ و آن مرارتها و تلخیهای نبرد و کارزار با دشمن کم می‌شد؛ و با فتح مکّه و طائف که دو سنگر مهم مشرکین در هم شکست؛ و ملجأ و پناه دیگری برای خود نداشتند، بسیاری از مشرکین به صورت ظاهر إسلام آورده؛ ولی در باطن مشرک بودند؛ و بسیاری از أهل کتاب بالأخص یهود به ظاهر إسلام آورده؛ و در باطن به عقیدۀ دیرین خود باقی بودند.

 ایشان در میان مسلمین بودند؛ و با آنها محشور بودند؛ و در مراسم دینی و عبادی و حتی سیاسی مسلمین شرکت می‌کردند؛ ولی در واقع کارشکنی نموده؛ و پیوسته در صدد ایجاد فتنه و آشوب و تزلزل و اضطراب بودند.