امام شناسی ج10
جلد دهم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «حدیث منزلت از حیث سند و دلالت» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • بحثی مبسوط دربارۀ سند و متنِ حدیث «منزلت» • احتجاجات و استشهادات به حدیث «منزلت» • استضعاف امیرالمؤمنین علیهالسلام همانند حضرت هارون علیهالسلام • پاسخ به شبهات ابنتیمیه دربارۀ حدیث منزلت • وزارت و خلافت علی علیهالسلام از روز اول دعوت پیامبر صلیاللهعلیهوآله • مصائب وارده بر حضرت فاطمۀ زهراء سلاماللهعلیها پس از رحلت پیامبر • چرا سعدابنابیوقاص با آن سوابق در اسلام و اعتراف به افضلیت امیرالمؤمنین علیهالسلام از بیعت تخلّف ورزید؟ • اشکالات کلامی اعتراضات عمر به رسولخدا • دربارۀ سوء قصد و اهتمام به ترور پیامبر اکرم توسط منافقین • علت عدم قیام امیرالمؤمنین پس از رحلت رسولخدا • علت بیشتر ذکر شدن قضایایِ قوم بنیاسرائیل و حضرت موسی علیهالسلام در قرآن
مرتب سازی:
امام شناسی ج10
194رسول خدا گفتند: أنْتَ مِنِّی بِمَنْزِلَةِ هَارونَ مِنْ مُوسَی إلاَّ أنَّهُ لاَ نَبِیَّ بَعْدِی. سعید بن مُسَیِّب گوید: عامر بن سَعْد از پدرش سَعْد وقَّاص، این حدیث را برای من بیان کرد؛ و من دوست داشتم خودم بطور شفاهی از سَعْد بشنوم، پس سَعْد را دیدار کردم و گفتم: آیا خودت این را از رسول خدا شنیدهای؟! سَعْد انگشتان خود را در دو گوش خود نهاد؛ و گفت: آری! و اگر اینطور نباشد این دو گوش کر شوند1.
و نیز در «غایة المرام» از ابن مغازلی در «مناقب» خود بیست و سه روایت از عامر بن سَعْد وقَّاص و از إبراهیم بن سَعْد و از عائشه دختر سَعْد و از سَعِید بن مُسَیِّب از أبوسعید خُدْرِیّ و از أنَسَ بن مَالِک و از ابن عبّاس و از سَعید بن مُسَیِّب از سَعْد و از عبدالله بن مسعود و از مُعَاویه و از عُمَر بن خَطَّاب راجع به حدیث منزله، در وقت خروج برای غزوۀ تبوک و بطور إطلاق روایت کرده است2.
- همین کتاب ص ١١١، حدیث بیست و دوّم و نیز در همین کتاب ص ١١٦ حدیث شصت و یکم از عامّه با سند دیگر از موفق بن أحمد خوارزمی در فضائل آورده است.
- «غایة المرام» ص ١١١ و ص ١١٢ حدیث بیست و سوّم تا چهلم از عامّه و ابن طاوس در «طرائف» ج ١ ص ٥١ تا ص ٥٥ پس از نقل شش روایت از حدیث منزله از «مسند» أحمد حنبل و «جمع بین صحیحین» حمیدی و «صحیح بخاری» و «صحیح مسلم» و غیرها گوید: قاضی أبو القاسم تنوخی که از أعیان رجال عامّه است کتابی دربارۀ گفتار رسول خدا به أمیرالمؤمنین علی بن ابی طالب: أنت منّی بمنزلة هارون من موسی إلّا أنّه لا نبیّ بعدی و بیان طرق مختلف و وجوه روایت آن، تألیف کرده است، و آن را به نام «ذکر الروایات عن النبیّ انه قال: انت منی» نامگذاری کرده است و من آن کتاب را از نسخۀ کهنی که نزدیک به سی ورق بود و تاریخ روایت آن سنۀ ٤٤٥ بود، دیدهام.
و همین قاضی علی بن محسن بن علی تنوخی حدیث انت منی بمنزلة هارون من موسی را از عمر بن خطّاب و أمیرالمؤمنین علی بن ابی طالب علیه السّلام و سعد بن أبی وقّاص و عبد الله بن مسعود و عبد الله بن عبّاس و جابر بن عبد الله انصاری و أبو هریره و أبو سعید خدری و جابر بن سمره و مالک بن حویرث و برآء بن عازب و زید بن ارقم و أبو رافع مولی رسول الله و عبد الله بن أبی أوفی و برادرش: زید بن أبی أوفی و أبو سریحه و حذیفة بن اسید و انس بن مالک و أبو بریدۀ اسلمی و معاویة بن أبی سفیان و أبو ایّوب انصاری و عقیل بن ابی طالب و حبشی بن جناده سلولی و ام سلمه زوجۀ رسول خدا و أسماء بنت عمیس و سعید بن مسیّب و محمد بن علی بن الحسین علیهم السلام و حبیب بن أبی ثابت و فاطمه بنت علی و شرحبیل بن سعد روایت کرده است.
و حاکم أبو نصر حربی در کتاب «التحقیق لما احتجّ به أمیرالمؤمنین علیه السّلام یوم الشوری» ـ و این حاکم از أعیان مذاهب اربعه است و زمان حیات أبو عباس ابن عقده حافظ را ادراک کرده است و وفات ابن عقده در سنۀ ٣٣٣ بوده است ـ گفتار رسول خدا به أمیرالمؤمنین: أنت منّی بمنزلة هارون من موسی را از خلق کثیری روایت کرده است و گفته است که: این حدیث را ابو بکر و عمر و عثمان و طلحه و زبیر و عبد الرحمن بن عوف و سعد بن أبی وقّاص و حسن بن علی بن أبی طالب و عبد الله بن عباس و عبد الله بن عمرو ابن منذر و اُبیّ بن کعب و أبو یقظان و عمّار بن یاسر و جابر بن عبد الله و ابو سعید خدری و فاطمه بنت حمزه و فاطمه بنت رسول الله و أسماء بنت عمیس و أروی بنت حارث بن عبد المطّلب و معاویه و بریده و انس و جابر بن سمره و مالک بن حویرث و زید بن ارقم و براء بن عازب و حبشی بن جناده روایت کردهاند.