
امام شناسی ج9
جلد نهم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «بخش چهارم از موضوع غدیر: عید غدیر، معنای حقیقی عید و آداب آن» و «استشهادها به حدیث غدیر در طول تاریخ» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • استشهادات به حدیث غدیر توسط صحابه، علماء، و حتی دشمنان اهلبیت علیهمالسلام • مجلس پراهمیت مأمون با علمایعامّه دربارۀ ولایت امیرالمؤمنین علیهالسلام • نزول آیۀ «سأل سائل..» دربارۀ منکر حدیث غدیر و پاسخ به شبهات ابنتیمیه • نزاع شیعه و اهل سنت در اصول شریعت است نه در فروعات • معنای عید در لغت و اصطلاح • عید غدیر، عید بزرگ اسلام و عید تهنیت است • عیدغدیر، افضل اعیاد و روز نزول جمیع خیرات و برکات است • بهترین لباس آنستکه انسان را از خدا به غیر خدا مشغول نکند • تأسّی به رسولالله صلیاللهعلیهوآله در همۀ جهات ـ از جمله در لباس ـ موجب نجات، و تقلید از کفار موجب خواری و ذلّت است
امام شناسی ج9
62خدا از تو مىپرسم، آیا نشنیدهاى كه رسول خدا صلّى الله علیه و آله مىگفت: مَنْ کُنْتُ مَوْلاَهُ فَعَلِیٌّ مَوْلاَهُ؟! طلحه گفت: سوگند به خدا آرى شنیدهام. و سپس از حضرت منصرف شد».
و این روایت را هَیْثَمی از طریق بزَّار1 و ابن حجر عَسْقَلانی از طریق نسائى2 آوردهاند.
و أبوالحسن على بن حسین مسعودى متوفّى در سنۀ ٣٤٦ هجریه بدین طور آورده است كه چون مكالمه و احتجاج حضرت با زُبَیر تمام شد و زُبَیر برگشت، ثُمَّ نَادَی عَلِیٌّ رَضِیَ اللهُ عَنْهُ طَلْحَةَ حِینَ رَجَعَ الزُّبَیْرُ: یَا أبامُحَمَّدٍ! مَا الَّذِی أخْرَجَکَ؟! قَالَ: الطَّلَبُ بِدَمِ عُثْمَانَ!
قَالَ عَلِیٌّ: قَتَلَ اللهُ أوْلاَنَا بِدَمِ عُثْمَانَ. أمّا سَمِعْتَ رَسُولَ اللهِ یَقُولُ: اَللَّهُمَّ وَالِ مَنْ وَالاَهُ وَ عَادِ مَنْ عَادَاهُ؟ وَ أنْتَ أوَّلُ مَنْ بَایَعَنی ثُمَّ نَکَثْتَ، وَ قَدْ قَالَ اللهُ عَزَّوَجَلَّ: «وَ مَنْ نَکَثَ فَإنَّمَا یَنْکُثُ عَلَی نَفْسِهِ»3؟ فَقَالَ: أسْتَغْفِرُ اللهَ. ثُمَّ رَجَعَ.4
«و چون زبیر برگشت، على علیه السّلام طلحه را فرا خواند و صدا زد: اى أبامحمّد! چه باعث شده است كه خروج كردى؟! طلحه گفت: خونخواهى عثمان. على علیه السّلام گفت: خداوند بكشد هر كدام از ما را كه در خون عثمان بیشتر سهیم بودهایم. آیا نشنیدى كه رسول خدا مىگفت: خداوندا! تو ولایت آن كس را داشته باش كه او ولایت على را بر عهده گرفته است، و دشمن بدار آن كس را كه با على دشمنى كند؟ و تو أوَّلین كسى هستى كه با من بیعت كردى و سپس بیعت خود را شكستى، و خداوند عزّ و جلّ مىفرماید: «پس كسى كه بیعت خود را بشكند او إقدام بر شكستن بر علیه نفس خود كرده است»؟ طلحه گفت: از خدا آمرزش
- «مجمع الزوائد و منبع الفوائد» ج ٩، ص ١٠٧.
- «تهذیب التهذیب» ج ١، ص ٣٩١.
- آیۀ ١٠، از سورۀ ٤٨: فتح: إِنَّ الَّذِينَ يُبَايِعُونَكَ إِنَّمَا يُبَايِعُونَ اللهَ يَدُ اللهِ فَوْقَ أَيْدِيهِمْ فَمَنْ نَكَثَ فَإنَّمَا يَنْكُثُ عَلَي نَفْسِهِ وَ مَنْ أَوْفَي بِمَا عَاهَدَ عَلَيْهُ اللهَ فَسَيُؤْتِيهِ أَجْرًا عَظِيمًا.
- «مُرُوج الذَّهَب» طبع دار السّعادة، ج ٢، ص ٣٧٣، و طبع دار الاُندلس، ص ٣٦٤ و ص ٣٦٥.
