امام شناسی ج9

 كُنْتُمْ خَيْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ تَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ تَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ¹.

أمیرالمؤمنین على بن ابی‌طالب علیه السّلام، مجموعۀ إسلام است‌

 و على علیه السّلام به مقتضاى این وصف امر به معروف، و نهى از منكر، آن‌چنان‌كه ابدا قابل انكار نیست، و قابل دفع نیست، رئیس است از طرف خدا و رسول خدا بر این امّتى كه بهترین امّت‌هاست. و ریاست او اعظم است از هر رئیسى، در شرافت قدمت كار، و در بلندى همّت و ارادۀ استوار، و در كمال نصیب و بهره‌اى كه داشته است.

 جهت دیگر آنكه: به نصّ خداوند جلّ جلاله، و رسول او صلوات الله علیه، امتحاناتى كه براى مَوْلاَنَا عَلِیُّ بْنُ أبی‌طَالِب علیه السّلام پیش آمده است، مى‌یابیم آنها را كه اعظم است، از هر امتحانى كه براى اوصیاى پیغمبران سراغ داریم، از بسیارى حسودان، و دشمنان دین: آنان كه على با ایشان مخاصمه نمود، و در راه خداوند ربّ العالمین جهاد نمود، و در یارى و نصرت سیّد المرسلین قیام كرد، و عقل‌هاى با انصاف گواهى مى‌دهند كه: درجات منازل در فضل، منوط و مربوط به زیادى امتحاناتى است كه از جانب خداوند مالك الاسباب مقرّر مى‌گردد.

 جهت دیگر آنكه: مَوْلاَنَا عَلِیٌّ علیه السّلام در حفظ إسلام و مسلمین، و در صیانت رسول خدا صلّى الله علیه و آله در بسیارى از مقامات، چنان كرد كه كثیرى از قواى مردم جهان، از آن فرو ماندند.

 و بنابراین خداوند جلّ جلاله و رسول او صلّى الله علیه و آله و سلّم به شرف این فضل آشكار، او را در تمكین این مقام مكین پاداش دادند، مثل آنكه در فراش و رختخواب رسول خدا در مكّه خوابید، و شب را به روز درآورد، و از این كار عاجز بودند تمام أفرادى كه با پیغمبر نزدیك بودند، زیرا یك دسته از این عمل گریزان بودند، و یك دسته ناتوان و فرومانده، و لهذا تمام شهادت‌هائى كه در دنیا و آخرت به واسطۀ مهاجرت تحقّق یافت، مولانا على، چون روح و خون پاك قلب خود را در راه رسول الله فدا كرد، او أصل و بنیاد این نتائج و ثمراتى است كه به واسطه نبوّتِ رسول خدا در عالم پیدا شد.

 و جهت دیگر آنكه: على علیه السّلام سورۀ برائتِ از مشركین، و طرح و إلغآءِ عُهود