
امام شناسی ج9
جلد نهم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «بخش چهارم از موضوع غدیر: عید غدیر، معنای حقیقی عید و آداب آن» و «استشهادها به حدیث غدیر در طول تاریخ» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • استشهادات به حدیث غدیر توسط صحابه، علماء، و حتی دشمنان اهلبیت علیهمالسلام • مجلس پراهمیت مأمون با علمایعامّه دربارۀ ولایت امیرالمؤمنین علیهالسلام • نزول آیۀ «سأل سائل..» دربارۀ منکر حدیث غدیر و پاسخ به شبهات ابنتیمیه • نزاع شیعه و اهل سنت در اصول شریعت است نه در فروعات • معنای عید در لغت و اصطلاح • عید غدیر، عید بزرگ اسلام و عید تهنیت است • عیدغدیر، افضل اعیاد و روز نزول جمیع خیرات و برکات است • بهترین لباس آنستکه انسان را از خدا به غیر خدا مشغول نکند • تأسّی به رسولالله صلیاللهعلیهوآله در همۀ جهات ـ از جمله در لباس ـ موجب نجات، و تقلید از کفار موجب خواری و ذلّت است
امام شناسی ج9
221شصت ماه روزه در روز غدیر ذکر شده است. و پس از قضیّۀ خطبۀ رسول خدا و إعلان ولایت: مَنْ کُنْتُ مَوْلاَهُ فَعَلِیٌّ مَوْلاَهُ، عمر بن خطاب گفت: بَخٍّ بَخٍّ لَکَ یَا ابْنَ أبِیطَالِبٍ! أصْبَحْتَ مَوْلاَیَ کُلِّ مُؤْمِنٍ! و خداوند نازل نمود: الْيَوْمَ أكْمَلْتُ لَكُمْ دينَكُمْ.1
٨ ـ فخر رازى در ذیل آیه يا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ ما أُنْزِلَ إِلَيْكَ مِنْ رَبِّكَ گوید: وجه دهم آن است كه: این آیه در فضیلت على بن أبیطالب نازل شده است، و چون این آیه فرود آمد پیغمبر دست على را گرفت و گفت: مَنْ کُنْتُ مَوْلاَهُ فَعَلِیٌّ مَوْلاَهُ. اللهُمَّ وَالِ مَنْ وَالاَهُ، وَ عَادِ مَنْ عَادَاهُ. پس عمر علی را ملاقات کرد و گفت: هَنِیئًا لَکَ یَا ابْنَ أبِیطَالِبٍ أصْبَحْتَ مَوْلاَیَ وَ مَوْلَی کُلِّ مُؤْمِنٍ وَ مُؤْمِنَةٍ! این قول ابن عبّاس، و برآءِ بن عازب، و محمّد بن علی است.2
٩ ـ شهرستانى در «مِلَلونِحَل» گوید: و مثل آنچه جارى شده است در كمال إسلام و انتظام حال، در وقتى كه گفتار خداوند تعالى نازل شد به: يا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ ما أُنْزِلَ إِلَيْكَ مِنْ رَبِّكَ وَ إِنْ لَمْ تَفْعَلْ فَما بَلَّغْتَ رِسالَتَهُ، و چون رسول خدا به غدیر خم رسید، أمر فرمود تا زیر درختها را پاك كنند، و ندا دادند: الصَّلَوةُ جَامِعَةٌ. و پس از آن در حالى كه بر روى جهاز اشتران قرار گرفت، گفت: مَنْ کُنْتُ مَوْلاَهُ فَعَلِیٌّ مَوْلاَهُ. اللهُمَّ وَالِ مَنْ وَالاَهُ، وَ عَادِ مَنْ عَادَاهُ، وَ انْصُرْ مَنْ نَصَرَهُ ! وَ اخْذُلْ مَنْ خَذَلَهُ! وَ أدِرِ الْحَقَّ مَعَهُ حَیْثُ دَارَ. و سه بار گفت: هَلْ بَلَّغْتُ؟ آیا تبلیغ كردم؟
إمامیّه مُدّعى هستند كه این نصّ صریح است. و ما تأمّل و دقت مىكنیم كه به چه كیفیّت و به چه معنائى پیامبر صلّى الله علیه و آله مولاى كسى بوده است، همان گونه ولایت را دربارۀ على عمومیّت مىدهیم. و صحابه از معناى تولیت همان را فهمیدهاند كه ما فهمیدهایم، حتّى اینكه عمر در وقتىكه با على روبرو شد، گفت:
- «شواهد التنزیل» ج ١، ص ١٥٨، حدیث شمارۀ ٢١٣.
- «تفسیر فخر رازى»، طبع دار الطّباعة العامرة، كه در هامش آن «تفسیر أبو السعود» است، ج ٣، ص ٦٣٦.
