
امام شناسی ج8
جلد هشتم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «بخش سوم از موضوع غدیر: تفسیر آیۀ اکمال» و «مسئله غصب خلافت» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. همترین مباحث مندرج در این مجلّد: • تفسیر آیۀ اکمال : الیوم اکملتُ لَکُم دِینَکم • روایات اَعلام شیعه و بزرگانی از عامه درباره نزول آیۀ اکمال دین • مراد از نعمت، ولایت است • تهنیت عمر و ابوبکر و اقرار به ولایتِ علیبنابیطالب علیهالسلام • وجوه مختلف بطلان رأیگیری در سقیفه • امیرالمؤمنین لقب خاص علیبنابیطالب است • امیرالمؤمنین همچون رسول خدا عاشق هدایت مردم بود • لفظ روحانی و روحانیت در اسلام نیست و از اصطلاحات نصاریٰ است • امیرالمؤمنین علیهالسلام میزان سنجش نیکیها و زشتیها است • روایات وارده درباره اینکه مردم با ولایت امتحان میشوند
امام شناسی ج8
11روز در میان ما بود ما آنرا عید مىگرفتیم. ابن عبّاس گوید: و كدام روزى از این عید كاملتر است»؟
ابن عبّاس گوید: بعد از نزول این آیه رسول خدا صلّى اللَه علیه و آله پس از هشتاد و یك روز رحلت كردند1
سُدّى گوید: خداوند بعد از این آیه، نه حَلالى را و نه حرامى را نازل نكرد؛ رسول خدا صلّى اللَه علیه و آله در ذو الحجّة و محرّم حجّ بجاى آوردند و رحلت كردند.
و در روایت است كه چون آیه: ﴿إِنَّما وَلِيُّكُمُ اللَهُ وَ رَسُولُهُ﴾ نازل شد، خداوند پیامبر را امر فرمود كه ولایت علىّبنأبىطالب را إعلان نماید. از این امریه سینه آن حضرت به تنگ آمد چون از فساد دلهاى ایشان اطّلاع داشتند. خداوند این آیه را فرستاد: ﴿يا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ ما أُنْزِلَ إِلَيْكَ مِنْ رَبِّكَ﴾.
و پس از آن این آیه را فرستاد: ﴿اذْكُرُوا نِعْمَةَ اللَهِ عَلَيْكُمْ﴾
و سپس این آیه را فرستاد:
﴿الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَ أَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي﴾. و در این آیه پنج بشارت است: إکمَال دِین، إتْمام نِعْمَت، رضَایتَ رَحْمَن، إهَانَتِ شَیطَان، یأسِ مُنْکرَان. خداوند مىفرماید:
﴿الْيَوْمَ يَئِسَ الَّذِينَ كَفَرُوا مِنْ دِينِكُمْ﴾.
«در امروز آن كسانى كه كفر ورزیدهاند از دستبرد به دین شما مأیوس شدند.»
و عید مؤمنین است چنانكه در خبر است: الْغَدِیرُ عِیدُ اللهِ الْأکبَرُ
«غدیر بزرگترین عید خداست.»
عَودى گوید:
أمَا قَالَ إنَّ الْیوْمَ أکمَلْتُ دِینَکمْ *** وَ أتْمَمْتُ بِالنَّعْمَآءِ مِنىِّ عَلَیکمُ؟ وَ قَالَ: أطِیعُوا اللهَ ثُمَّ رَسُولَهُ *** تَفُوزُوا وَ لَا تَعْصَوْا اولِى الْأمْرِ مِنْکمُ؟ «آیا نگفت كه: امروز روزى است كه من دین شما را كامل كردم، و نعمتهاى خود را براى شما تمام نمودم؟
و آیا نگفت: اطاعت خدا كنید و پس از آن اطاعت پیامبرش را تا كامیاب
- مجلسى در «بحار الأنوار» گويد: اين گفتار مطابق روايت عامّه است که: ارتحال رسول خدا را در روز دوازدهم ماه ربيع الأوّل گرفتهاند: اقول در «تفسير ابن کثير دمشقى»، طبع دار الفکر ج ٢، ص ٤٨٩ آورده است که: قَالَ ابن جرير و غير واحِدٍ: مات رسول الله صلّى الله عليه (و آله) و سلّم بعد يوم عَرَفَة بأحد و ثمانين يوماً. و بنابراين مدّت هشتاد و يک روز را با روايات شيعه نيز مىتوان تطبيق داد.
