امام شناسی ج8

عُثْمان نمى‌دانند. على بیرون آمد و مى‌گفت: سَیبْلُغُ الْکتَابُ أجْلَهُ.¹  یعنى بزودى آنچه مقدّر شده است بسر مى‌رسد.

 مقداد گفت: اى عبد الرّحمن أمّا وَ اللَه لَقَدْ تَرَكْتَهُ مِنَ الذَّینَ یقْضُونَ بِالْحَقِّ وَ بِهِ یعْدِلُونَ. مَا رَأیتُ مِثْلَ مَا اوتَى إلَى أهْلِ هَذَا الْبَیتِ بَعْدَ نَبِیهِمْ؛ إنِّى لَأعْجَبُ مِنْ قُرَیشٍ إنَّهُمْ تَرَكُوا رَجُلًا مَا أقُولُ: إنَّ أحَداً أعْلَمُ وَ لَا أقْضى مِنْهُ بِالْعَدْلِ. أمَا وَ اللهِ لَوْ أجِدُ عَلَیهِ أعْوَاناً. فَقَالَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ: یا مِقْدَادُ اتَّقِ اللهِ فَإنِّى خَائِفُ عَلَیكَ الْفِتْنَة.²

 «سوگند به خدا تو ولایت را ترك كردى و واگذاردى و برداشتى از مردمى كه به حقّ حكم مى‌كنند و به حقّ گرایش دارند! من هیچگاه ندیدم مثل آنچه بر این أهل بیت بعد از پیغمبرشان وارد شده است بر كسى وارد شده باشد. من از كار قریش در شگفتم كه ایشان ترك كردند مردى را كه نمى‌توانم بگویم یكنفر در میان همه امَّت از او داناتر، و در قضاوت به عدلْ استوارتر است. سوگند به خدا، اى كاش یارانى مى‌یافتم و براى یارى و كمك او قیام مى‌كردم. عبد الرّحمن گفت: اى مقداد از خدا بپرهیز! من بیم دارم كه بواسطه تو فتنه‌اى بر پا شود»!

 امیر المؤمنین علیه السّلام از بیعت با عُثْمان خوددارى كردند. عبد الرّحمن گفت: فَلَا تَجْعَلْ یا عَلِىُّ سَبیلًا إلَى نَفْسِكَ فَإنَّهُ السَّیفُ لَا غَیرُ.³ «اى على راه كشته شدنت را در جلوى پاى ما مگذار! چون اگر بیعت نكنى شمشیر است لا غیر»! چون بنا به وصیت عمر گردن مخالف عُثْمان در این شرائط باید زده شود. طبرى گوید: وَ تَلَكَّاً