امام شناسی ج8

از غضب و سطوت او خود را در امان مى‌پندارند، و محرّمات او را با شبهه‌هاى دروغین و آراء و خیالات سست و بى‌اساس حلال مى‌شمرند، و بر این اصل خمر را به نام نبیذ مى‌خورند، و مال رشوه و حرام را به عنوان هدّیه مصرف مى‌نمایند، و ربا را به نام بیع و خرید و فروش حلال مى‌كنند. من عرض كردم: اى رسول خدا! در این صورت من با آنها چطور رفتار كنم؟ آیا با آنها بمنزله مردمان از دین برگشته رفتار كنم و یا بمنزله مردمان مسلمان مبتلا به امتحان و مفتون به دنیا؟ رسول خدا فرمود: با آنها به منزله مردم مفتون به دنیا و آسیب دیده در مورد آزمایش و امتحان رفتار كن»!

 و شیخ طبرسى از حضرت صادق علیه السّلام روایت كرده است كه: معناى ﴿يُفْتَنُونَ﴾ آنست كه: مردم مورد آزمایش واقع مى‌شوند هم در مال‌هایشان و هم در جان‌هایشان.

 و نیز از عیاشى با اسناد خود از حضرت أبو الحسن امام كاظم علیه السّلام روایت كرده است كه: عباس به نزد أمیرالمؤمنین علیه السّلام آمد و گفت: برخیز با من بیا تا از مردم براى تو بیعت بگیرم. حضرت فرمود: مگر تو اینطور مى‌پندارى كه بیعت مى‌كنند؟ گفت: آرى. حضرت فرمود: پس گفتار خدا: ﴿الم‌ ‍* أَ حَسِبَ النَّاسُ أَنْ يُتْرَكُوا أَنْ يَقُولُوا آمَنَّا﴾ (تا آخر آیات) چه مى‌شود؟¹ ـ

 و ملّا محسن فیض كاشانى علاوه بر این روایت و روایت «نهج البلاغه»، از رسول خدا آورده است كه: چون این آیه نازل شد فرمود: حتماً فتنه‌اى پیش مى‌آید كه امّت در آن امتحان مى‌شوند تا صادق از كاذب بازشناخته شود، به علّت آنكه وحى منقطع مى‌شود، آنگاه شمشیر و افتراق كلمه تا روز قیامت در میان امّت خواهد بود.² ـ

در تفسیر ﴿الم أَ حَسِبَ النَّاسُ أَنْ يُتْرَكُوا أَنْ يَقُولُوا آمَنَّا وَ هُمْ لا يُفْتَنُونَ‌﴾ به امتحان درباره أمیرالمؤمنین علیه السّلام‌

 سید هاشم بحرانى ـ رضوان اللَه علیه ـ «در غایة الْمَرام» چهار روایت از طریق عامّه، و پنج روایت از طریق خاصّه روایت مى‌كند كه: در تفسیر این آیات مباركاتى كه ذكر شد از رسول خدا و ائمّه معصومین ـ صلوات اللَه و سلامه علیهم أجمعین ـ بیان شده است كه: خداوند درباره ولایت و پیروى از أمیرالمؤمنین علیه السّلام مردم را امتحان مى‌كند. از جمله آنكه: از ابن شهرآشوب، از أبو طالب هَرَوى به إسناد خود از عَلْقَمه و أبو أیوب وارد شده است كه: چون آیه‌ ﴿الم‌، أَ حَسِبَ النَّاسُ‌﴾ تا آخر آیات‌