Name: کتاب فقاهت در تشیع - PDF - آیت الله سید محمد محسن طهرانی
Availability: InStock
Author: آیتاللَه سید محمدمحسن حسینی طهرانی

فقاهت در تشیع

77

خود رسول خدا نیز احکام را به یک‌باره بر مردم نازل ننمود، بلکه در طول بیست و سه سال کم‌کم مردم را با تکالیف آشنا نمود. چه بسا طرح بعضی از مسائل برای پاره‌ای از افراد که هنوز طعم شیرین ایمان را نیافته‌اند و ریشه‌های آموزه‌ها و معتقدات در دل و جان آنان رسوخ ننموده است، موجب افسردگی و به‌نحوی پس زدن نفس و قلب آنان گردد. چنانچه بالعیان مشاهده شده است که بسیاری از افراد به‌واسطۀ تربیت در فضای غیر مذهبی و محیط غیر مناسب، به‌نحوی تربیت و رشد می‌یابند که از فضای تربیت دینی و تعلّم مبادی و مبانی شریعت فاصلۀ بسیاری پیدا می‌کنند، و تصوّر می‌کنند رفتاری که از خود بروز می‌دهند و یا گفتاری که از آنان سر می‌زند، بدون اشکال و ایراد خواهد بود. حال در چنین شرایطی مجتهد باید متوجّه این مسئله باشد و خدای نکرده به‌نحوی برخورد نکند که بر اثر عکس‌العمل نفس، نه دینی برایشان بماند و نه حال اطاعتی و آینده‌ای.
برای این حقیر بارها پیش آمده است که اگر می‌خواستم نفس حکم شرعی و تکلیف ظاهری را در پاسخ سؤال شرعی بیان کنم، خوف آن داشتم که مسئله به جاهای خطیر و هولناک منجر شود؛ لذا از پاسخ گفتن طفره رفته‌ام و یا اینکه آنان را به جاهای دیگر احاله داده‌ام.
آیۀ شریفۀ: ﴿لَا يُكَلِّفُ ٱللَهُ نَفۡسًا إِلَّا وُسۡعَهَا﴾،¹ و یا: ﴿لَا يُكَلِّفُ ٱللَهُ نَفۡسًا إِلَّا مَآ ءَاتَىٰهَا﴾² می‌تواند بسیار مفید و دارای کاربردی حیاتی در این قضیّه باشد.
یک فرد عالم به دین و مطّلع بر مبادی تشریع تا وقتی به این حقیقت دست
1. سوره بقره (٢) آیه ٢٨٦. روح مجرّد، ص ٤١٣:
  «خداوند بر کسی تکلیف نمی‌نماید مگر به قدر سعه و گسترش او.»
2. سوره طلاق (٦٥) آیه ٧. معاد شناسی، ج ٣، ص ٥٨:
  «خداوند به صاحب نفسی تکلیف ننموده است مگر به مقداری که از قدرت و توان به او عنایت نموده‌ است.»