اتصال با سرور قطع شد. در حال تلاش مجدد...

امکان برقراری اتصال وجود ندارد.

اتصال توسط سرور رد شد.

این فایل صوتی در حال پخش است
در حال بارگذاری...
00:00:00
تصویر

ارتداد در اسلام

تبیین جایگاه ارتداد در اسلام و احکام مترتبه بر آن

1٬410
فقه واصول

کتاب حاضر، دربرگیرندۀ مبانی و مباحث تحلیلی پیرامون مسئلۀ ارتداد در دین مبین اسلام است. این اثر که برگرفته از نوشته‌جات و دروس خارج فقه آیت‌الله حاج سید محمدمحسن حسینی طهرانی (قدّس‌سرّه) است، ارتداد را از منظر عقلی، فطری و فقهی تحلیل کرده و تفاوت نگاه مکتب اهل‌بیت علیهم‌السلام را با دیدگاه‌های افراطی و تفریطی در مقولۀ آزادی اندیشه و بیان نشان می‌دهد. مؤلف در این اثر، مسائل مهمی نظیر تفاوت ارتداد ملی و فطری، نقش علم و عقل و عناد در تحقق موضوع ارتداد و... را در کنار مباحث کلامی و تاریخی بررسی کرده‌ است. این کتاب با ساختاری موضوعی در یک مقدمه و ۹ فصل تدوین شده است.

سرای جاوید

ارتداد در اسلام

244
  • آیۀ سوم: ﴿قُل هَل یَستَوِی ٱلَّذِینَ یَعلَمُونَ وَٱلَّذِینَ لا یَعلَمُونَ إِنَّمَا یَتَذَکَّرُ أُوْلُواْ ٱلأَلبَٰبِ﴾

  • آیۀ سومِ قابل استدلال، شریفۀ ﴿قُلۡ هَلۡ يَسۡتَوِي ٱلَّذِينَ يَعۡلَمُونَ وَٱلَّذِينَ لَا يَعۡلَمُونَ إِنَّمَا يَتَذَكَّرُ أُوْلُواْ ٱلۡأَلۡبَٰبِ﴾1 است.

  • آیه می‌فرماید: به‌مقدار لُب و عقل، تذکر پیدا می‌شود؛ و به میزانی که عقل و علم وجود ندارد، تذکری نیز وجود ندارد.

  • آیات بسیار دیگری نیز مربوط به تأمل، تدبر و تفکر وجود دارد که به‌جهتِ اطاله‌ندادن کلام از آن صرف نظر می‌کنیم.2

  • آیۀ چهارم: آیۀ استضعاف

  • تلمیذ: آیا در صورت جهل، «استضعاف» شامل حال شخص نمی‌شود؟

  • استاد: بله؛ استضعاف در موضوع یا حکم وجود دارد. استضعاف به‌سببِ هجرت به دارالکفر یا به‌دلیلِ اعتقاد به عقاید خلاف ولو در دارالاسلام، از حدّ پایین تا أعلیٰ همه را شامل است.

  • بنابراین، کسانی که متدین به دین حق هستند، اما در تحتِ شرایطی غیرمنطقی، نه می‌توانند مسلک و مکتب حقّ خود را اظهار کنند و نه می‌توانند مهاجرت کنند، و نیز مخالفینی با عقاید غیرحقه که در شرایطی خاص و غیرمنطقی قرار داشته، ابلاغی هم برای ایشان متحقق نشده، همه مشمول ادلۀ استضعاف قرار می‌گیرند.3

    1. سوره زمر (٣٩) آیه ٩. اللَه‌شناسی، ج ٢، ص ٢٠٨:
      «بگو: آیا یکسان هستند کسانی که می‌دانند و کسانی که نمی‌دانند؟! فقط صاحبان عقل و اندیشه می‌باشند که به ذکر خدا متذکر می‌گردند.»
    2. به عنوان نمونه رجوع شود به سوره ص (٣٨) آیه ٢٩: ﴿كِتَٰبٌ أَنزَلۡنَٰهُ إِلَيۡكَ مُبَٰرَكٞ لِّيَدَّبَّرُوٓاْ ءَايَٰتِهِۦ وَلِيَتَذَكَّرَ أُوْلُواْ ٱلۡأَلۡبَٰبِ﴾؛ سوره عنکبوت (٢٩) آیه ٤٣: ﴿وَتِلۡكَ ٱلۡأَمۡثَٰلُ نَضۡرِبُهَا لِلنَّاسِ وَمَا يَعۡقِلُهَآ إِلَّا ٱلۡعَٰلِمُونَ﴾.
    3. معادشناسی، ج ‌٣، ص ٧٧:
      «گروهی از مردم هم که مورد ظلم و تعدّی مستکبرین قرار نگیرند و در دارالإسلام به‌سر برند و عنوان استضعاف بر آنان منطبق نگردد، اگر مردمی باشند از زنان و مردان و فرزندانی که راهی برای ادراک حقایق و معنویّات پیدا نمی‌کنند و چاره‌ای برای وصول به احکام الهیّه و معارف حقّه نمی‌یابند، آنان نیز از ورود در جهنم مصون و مورد عفو الهی واقع خواهند شد.»
/ 20