
عنوان بصری جلد 8
شرح و تفسیر فقره «و جملة اشتغاله فیما أمره تعالي به و نهاه عنه»
جلد هشتم از مجموعۀ «عنوان بصری» مشتمل بر بیانات حضرت آیتالله حاج سید محمدمحسن حسینی طهرانی قدّساللَهسرّه در «شرح حدیث عنوان بصری» است که در آن به شرح و تفسیر فقره «و جملة اشتغاله فیما أمره تعالي به و نهاه عنه» میپردازند. مجلد هشتم از این مجموعه، با موضوع تبیین «تشریع و تکوین» به ارباب نظر و صاحبان بصیرت ارائه و تقدیم میگردد.
عنوان بصری جلد 8
62اوامر پروردگار چیست؟ مسئلهای مطرح شد بر اینکه امروزه برداشت مردم از مسائل عبادات و تکالیف، یک برداشت تقلیدی و تعبّدی است؛ یعنی خدای متعال انسانهایی را که خلق کرده است آنها را ملزم کرده بر اینکه بر طبق مسائلی که از طرف افرادی مانند خود آنها در کیفیّت تفکّر و در انتخاب طریق [آمده است]، از آنها تعبّداً و بدون دلیل مطالبی را قبول کنند.
طبعاً پذیرش این مطالب برای بسیاری مشکل مینماید، لذا در مقام ردّ و رفض این مسئله، اینطور مطرح میکنند که این مسائل مربوط به گذشته است، امروزه فکر و عقل بهواسطۀ ترقّیات و رشدی که کرده، میتواند راههای بهتر و ایدهها و مبانی بهتری را نسبت به آنچه که قبلاً مطرح شده، مطرح کند؛ بنابراین هیچ الزامی بر تعهّد و قبول مطالبی که در گذشته بیان شده نیست، و به چه دلیل انسان باید یک سری مطالبی را طوطیوار بپذیرد؟!1 به چه دلیل انسان باید خود را مقیّد کند که آنچه را که در ١٤٠٠ سال پیش بر یک پیغمبری، آنهم در یک کشور دیگری نازل شده است این را ما بعد از ١٤٠٠ سال قبول کنیم؟! بالأخره ١٤٠٠ سال گذشته، از مسائل تغییرات مختلفی دیده شده، انسانها دارای افکار مختلفی شدهاند، امروزه رشد و شکوفایی علمی بهطور محسوسی مطالب گذشته را دستخوش تغییرات جدّی قرار داده است، طبعاً در این زمینه مسائل اعتقادی هم از این تغییر و تحوّلات نمیتواند مستثنا باشد!
اینها مطالبی است که طبعاً امروزه راجع به تبعیّت بدون قید و شرط انسان از اوامر و نواهی پیامبران مطرح است و بعضیها بهعنوان دایۀ مهربانتر از مادر در صدد توجیه و تجمیل و ظاهر سازی مناسب برای این احکام و نواهی و دستورات پروردگار برآمدند و تمام این احکام و نواهی را تا جاییکه توانِ بیانِ آنها ـ نه توان علمیِ آنها ـ اجازه میدهد، [توجیه کردهاند]! چون علمی که در کار نیست، اینها همه ناشی از جهل است. کسی که
- جهت اطّلاع بیشتر پیرامون این مطلب رجوع شود به نگرشی بر مقالۀ بسط و قبض تئوریک شریعت؛ افق وحی.
