عنوان بصری جلد 7

انسان می‌تواند هر اسمی را به هر نحوی و با هر معنایی که داشته باشد برای فرزندش انتخاب کند؟! نه نمی‌تواند! چرا؟ چون اگر آن معنا مورد توجّه انسان نیست، چرا انسان بیاید یک اسمِ به نظر خودش خوب را انتخاب کند؟! مثلاً اسم یک حیوانی را روی بچّۀ خودش بگذارد! آیا کسی می‌آید این کار را انجام بدهد؟! خب اسم، اسم است دیگر! یا مثلاً اسم یک میوه‌ای را روی بچّۀ خودش بگذارد؛ اسم بچّه‌اش را بگذارد طالبی، یا اسم بچّه‌اش را بگذارد هندوانه! این که نمی‌شود و درست نیست.

پس ما نسبت به این نکته و این جهت کاملاً اطّلاع داریم که این اسمی را که می‌خواهیم برای فرزند بگذاریم، نشان‌دهندۀ یک معنایی است که آن معنا در نزد ما موجّه و جلوه‌گر است. بله، عدّه‌ای هستند که اصلاً بدون توجّه به معنا یک اسمی را برای فرزندشان می‌گذارند.

یک مرتبه با مرحوم آقا به مشهد رفته بودیم. در آن منزلی که ما بودیم، یک دختر کوچکی در آنجا بود. مرحوم آقا از او سؤال کردند: «دختر خانم، اسمت چیست؟» گفت: «اسم من راحله است.» آقا فرمودند: «راحله!» بعد وقتی که آن دختر رفت، به ما که کوچک بودیم گفتند: «می‌دانید راحله یعنی چه؟ راحله یعنی قاطر!» حالا این بنده خدایی که این اسم را برای این دختر گذاشته، فقط از راء و الف و حاء و لام و هاء خوشش آمده و دیگر نفهمیده که پشت سر این چیست! راحله در زبان عربی به معنای مَرکب است و الاغ و قاطر و اسب و اینها را راحله می‌گویند. خب اگر این دختر متوجّه بشود که پدر و مادر او چه اسمی برایش گذاشته‌اند آیا ناراحت نمی‌شود؟! اگر روزی به او بگویند: «خانم، می‌دانی معنای اسمت چیست؟» خیلی متأثّر می‌شود.

بنابراین مطلبی که در اسم‌گذاری مورد توجّه ما است، توجّه به معنا است؛ حالا بیاییم ببینیم که چه معنایی باید مورد نظر ما باشد. و این مسئله در میان افراد و در میان همۀ ملل رایج و دارج است که مقصود از اسم، توجّه به خاطره‌ای است که آن خاطره به‌واسطۀ این اسم همیشه در اذهان زنده نگه داشته می‌شود.

چرا سیّدالشّهدا علیه السّلام اسم اغلب پسرانشان را علی گذاشتند؟

سیّدالشّهدا علیه السّلام چند فرزند داشتند و اسم اغلب آ‌ن فرزندانشان را [علی