
عنوان بصری جلد 7
شرح و تفسیر فقرۀ «و لا یدبر العبد لنفسه تدبیرا» «تدبیر در امور فردی و خانواده»
این اثر شریف از سلسله مباحث حضرت آیت الله حاج سید محمدمحسن حسینی طهرانی (ره) در شرح حدیث عنوان بصری است. ایشان در این مباحث ارزشمند به تبیین موضوع تدبیر در امور فردی و خانواده و شرح فقره و لایدبر العبد لنفسه تدبیرا می پردازد. مولف محترم در این کتاب با تاکید بر پیوستگی مسائل سلوکی با مسائل خانوداگی به مباحثی مانند حساسیت و ظرافت مسئله ارتباط زوجین، حقوق متقابل فرزندان و والدین، اهمیت مسئله اسم گذاری در اسلام و برنامه های تربیتی اسلام برای نهاد خانواده اشاره می کنند. بررسی حقیقت وجودی مرد و زن در نظام خلقت، توضیح و تبیین عقل نظری و عملی و تطبیق آن با شاکله وجودی زنان، تحلیل دقیق و صحیح کلام حضرت امیرالمومنین علیه السلام پیرامون نقصان عقل در زنها، اصول زندگی الهی و تاکید اسلام بر رشد روحی و تکامل مرد و زن از دیگر مباحث مهم و بدیع این کتاب است. در قسمتی از کتاب با اشاره به مسئله تدبیر و عبودیت در سیره اولیای الهی چنین آمده است: «در تمام احکام تشریعیِ ما این مسئلۀ هست که تدبیر و تنظیمِ در امور باید به نهایت درجۀ دقّت وجود داشته باشد؛ و به قول مرحوم والد ما (علامه طهرانی) و همینطور بقیّۀ عرفاء مثل مرحوم قاضی، بهترین فرد آن شخصی است که بتواند امور خود را بهتر تنظیم و از اوقات خود بهتر استفاده کند؛ این فرد، فرد موفّقی خواهد بود....»
عنوان بصری جلد 7
245أعوذُ باللَه مِن الشّیطان الرّجیم
بسمِ اللَه الرّحمٰن الرّحیم
الحمدُ لِلّه ربّ العالمینَ و الصّلاةُ و السّلامُ علیٰ سیّدنا
و نبیّنا أبیالقاسمِ محمّدٍ و علیٰ آلِهِ الطّیّبینَ الطّاهرینَ
و اللّعنةُ علیٰ أعدائِهم أجمعینَ
علّت تفاوت خصوصیّات مرد و زن
بحث ما راجع به کیفیّت ارتباط خانوادگی و نحوۀ زندگی خداپسندانه و مورد رضای اسلام در روابط بین زن و شوهر قرار داشت.
مختصری از مطالب گذشته بهنحو اجمال و مرور این است که خدای متعال مرد را بهواسطۀ جنبۀ فاعلی که دارد، دارای خصوصیّاتی مطابق با تکلیف و تعهّدی که بر عهدۀ او گذاشته شده قرار داده است؛ و زن را بهخاطر جنبۀ انفعالی که دارد، خصوصیّات و صفاتی مطابق با تعهّد و مسئولیّتی که نظام خلقت بر عهدۀ او گذاشته قرار داده است، و هر کدام از این دو اگر جای خود را با دیگری عوض کنند نهتنها در نظام أحسنِ تربیت و در نظام تکاملی مُجتمَع و تمدّن انسانی فساد بار میآید، بلکه برای رسیدن به تکامل خود آن اشخاص هم موانع جدّی بهوجود میآید.
روی این جهت، بحث به اینجا رسید که بسیاری از افراد مطلب را از نقطهنظر عالم کثرت و از نقطهنظر توجّه به ظاهر نگاه کردهاند و مطالبی خلاف آنچه که خدای متعال در وجود زن و مرد قرار داده بیان کردهاند. گروهی زن را حتّی از دایرۀ انسانیّت خارج
