
عنوان بصری جلد 7
شرح و تفسیر فقرۀ «و لا یدبر العبد لنفسه تدبیرا» «تدبیر در امور فردی و خانواده»
این اثر شریف از سلسله مباحث حضرت آیت الله حاج سید محمدمحسن حسینی طهرانی (ره) در شرح حدیث عنوان بصری است. ایشان در این مباحث ارزشمند به تبیین موضوع تدبیر در امور فردی و خانواده و شرح فقره و لایدبر العبد لنفسه تدبیرا می پردازد. مولف محترم در این کتاب با تاکید بر پیوستگی مسائل سلوکی با مسائل خانوداگی به مباحثی مانند حساسیت و ظرافت مسئله ارتباط زوجین، حقوق متقابل فرزندان و والدین، اهمیت مسئله اسم گذاری در اسلام و برنامه های تربیتی اسلام برای نهاد خانواده اشاره می کنند. بررسی حقیقت وجودی مرد و زن در نظام خلقت، توضیح و تبیین عقل نظری و عملی و تطبیق آن با شاکله وجودی زنان، تحلیل دقیق و صحیح کلام حضرت امیرالمومنین علیه السلام پیرامون نقصان عقل در زنها، اصول زندگی الهی و تاکید اسلام بر رشد روحی و تکامل مرد و زن از دیگر مباحث مهم و بدیع این کتاب است. در قسمتی از کتاب با اشاره به مسئله تدبیر و عبودیت در سیره اولیای الهی چنین آمده است: «در تمام احکام تشریعیِ ما این مسئلۀ هست که تدبیر و تنظیمِ در امور باید به نهایت درجۀ دقّت وجود داشته باشد؛ و به قول مرحوم والد ما (علامه طهرانی) و همینطور بقیّۀ عرفاء مثل مرحوم قاضی، بهترین فرد آن شخصی است که بتواند امور خود را بهتر تنظیم و از اوقات خود بهتر استفاده کند؛ این فرد، فرد موفّقی خواهد بود....»
عنوان بصری جلد 7
156این مطلب را بر سایر موارد حمل میکنند و منظور از این صحبت برآورده نمیشود!
نکتهای که ایشان در اینجا فرمودند این بود:
فلانی، تو مطلبی را که میخواهی بگویی بهصورت کلّی بیان کن، آن کسی که خداوند در او استعداد و نور قرار داده و قرار است که بفهمد میفهمد، ولو با همان مطلب کلّی؛ و آن کسی که نباید بفهمد اگر هزار مرتبه مصداق هم تعیین کنی او مطلب را نخواهد فهمید! تو مطلب را پایین نیاور و در همان مصادیق کلّی و مبانی کلّی مطلب را بگو!
یعنی منظور این است که بعضیها در این دنیا نمیخواهند مطلب را بفهمند؛ نه بعضیها، بلکه خیلیها در این دنیا مسلماناند ولی نمیخواهند بفهمند!
تمام آیات قرآن مصداق دین
در جلسۀ گذشته عرض کردم که وقتی در یک مجلس از یکی از آقایان سؤال شده بود: «معنای آیۀ ﴿ٱلرِّجَالُ قَوَّ ٰمُونَ عَلَى ٱلنِّسَآءِ﴾ چیست؟» بهجای اینکه جواب بدهد معنای ﴿قَوَّ ٰمُونَ﴾ و منظور از این آیه چیست و کیست، گفته بود: «آنچه ما تا بهحال دانستهایم این است که اسلام قائل به تساوی بین زن و مرد است!» آخر مردک، تو داری آیۀ قرآن را رد میکنی! «آنچه ما تا بهحال دانستهایم» یعنی چه؟! بله، عقل خراب تو و فهم خراب تو دانسته است! مگر این آیه جزء قرآن نیست و مگر دین غیر از همین آیات است؟! دین از کجا آمده است؟ شما دین را از پیش خالهات یا از پیش عمّهات آوردهای؟! همین آیات قرآن و همین روایات را مجموعاً سرِ هم کنید اسمش دین است! شما این آیه را حذف میکنید، دیگری هم یک آیۀ دیگر را حذف میکند، دیگری هم میگوید که حج مربوط به آن موقع است و مربوط به الآن نیست، دیگری هم میگوید که زکات مربوط به آن زمانی است که چه و چه بوده، امّا ما الآن مالیات میدهیم و دیگر زکات نمیدهیم، دیگری هم میگوید که خمس مربوط به آن زمان بوده و مربوط به این زمان نیست، نماز هم مربوط به زمانی بوده که مردم هیچ چیز سرشان نمیشد، ولی الآن عقلشان به تکامل رسیده و نیازی به این دولاّ شدن ندارند و یکییکی هر کس میآید یک آیه را حذف میکند و از دین دیگر
