Name: مثنوی معنوی - دفتر سوم- براساس تصحیح سید حسن میرخانی - مولانا جلال الدین محمد بلخی رومی
Availability: InStock
Author: مولانا جلالالدین محمد بلخی رومی

مثنوی معنوی - دفتر سوم

171

🔹 میر از بهر دلِ آن زنده‌جان *** کرد یک ساعت توقّف بر دکان
چون امام و قوم بیرون آمدند *** از نماز و وِرد‌ها فارغ شدند
سُنقر آنجا مانْد تا نزدیکِ چاشت *** میرْ سُنقُر را زمانی چشم داشت
گفت: «ای سنقر، چرا نایی برون؟!» *** گفت: «می‌نگْذارَدم ای ذوفُنون¹
صبر کن، نَک آمدم ای روشنی *** نیستم غافل که در گوشِ منی»
هفت نوبت صبر کرد و بانگ کرد *** تا که عاجز گشت از تیباشْ مرد²
پاسخش این بود: «می‌نگْذارَدم *** تا برون آیم هنوز ای محترم»
گفت: «آخر مسجد اندر کس نماند *** کیت وا می‌دارد آنجا؟ کِت نشانْد؟»
گفت: «آن‌که بستَه اَستَت از برون *** بسته است او هم مرا از اندرون
آن‌که نگْذارد تو را کآیی درون *** می‌بنگْذارد مرا کآیم برون
آن‌که نگْذارد کز این سو پا نهی *** او بدین سو بست پای این رَهی»
----------
ماهیان را بَحر نگْذارد برون *** خاکیان را بَحر نگْذارد درون
اصلِ ماهی ز‌آب و، حیوان از گِل است *** حیله و تدبیرْ اینجا باطل است
قفلِ زَفت است و گشاینده خدا *** دست در تسلیمْ زن وَ اندر رضا
ذرّه ذرّه گر شود مِفتاح‌ها *** این گشایش نیست جز از کِبریا
چون فراموشت شود تدبیرِ خویش *** یابی آن بختِ جوان از پیرِ خویش
چون فراموشِ خودی، یادت کنند *** بنده گشتی، آنگَه آزادت کنند
🔹 گر تو خواهی حُرّی و دل‌زندگی *** بندگی کن، بندگی کن، بندگی
🔹 از خودی بُگذر که تا یابی خدا *** فانیِ حق شو که تا یابی بَقا
🔹 گر تو را باید وِصالِ راستین *** محو شو، و ال‍لٰهُ أعلَمْ بِالیَقین³
1. . قونیه: این ذوفنون.
2. . تیبا؛ تیباش: عشوه، فریب و ریشخند.
3. . و اللٰهُ أعلَم بالیقین: و خداوند یَقیناً آگاه‌تر است.