افزودن به لیست علاقه مندی
مثنوی معنوی - دفتر دوم
براساس تصحیح سید حسن میرخانی
0
دفتر دوم از کتاب شریف «مثنوی معنوی» اثر نفیس و گرانسنگ مولانا جلالالدین محمد رومی بلخی است که با تصحیحی بر متن مصحَّح مرحوم سیدحسن میرخانی، به ساحت طالبان علم و معرفت تقدیم میگردد. برخی از مهمترین موضوعات مندرج در این دفتر: - گرفتاری در وادی توهّمات و تخیّلات. - اهمیّت عقل و تعقّل. - ابلیس در لباس زاهدان و دوستان. - لزوم رهایی از بند دنیا. - ملامت خلق بر اولیا به جهت جهالت. - کیفیت دعاکردن به درگاه خداوند متعال. - ایمان و تسلیم دربرابر قضا و قدر إلهی. - تعلّق انسان به عالم دنیا و فراموشی حقیقت خود.
مرتب سازی:
نتیجه
مثنوی معنوی - دفتر دوم
131تتمّۀ نصیحت رسول علیهالسلام بیمار را1
گفت پیغمبر مر آن بیمار را *** چون عیادت کرد یارِ زار را که: «مگر نوعی دعایی کردهای؟ *** از جهالت زهرْبایی خوردهای؟ یاد آور چه دعا میگفتهای *** چون ز مکرِ نفْس میآشفتهای؟» گفت: «یادم نیست، إلّا همّتی *** دار با من، یادم آید ساعتی» از حضورِ نوربخشِ مصطفیٰ *** پیشِ خاطر آمد او را آن دعا 🔹 همّتِ پیغمبرِ روشنکده *** پیشِ خاطر آمدش آن گمشده تافت زآن روزن که از دل تا دل است *** روشنی، کآن فرقِ حقّ و باطل است گفت: «اینک یادم آمد -ای رسول- *** آن دعا که گفتهام من بوالْفُضول چون گرفتارِ گُنَه میآمدم *** همچو غرقه دست و پایی میزدم پُرگُنَه بابِ گشایش میزند *** غرقه دست اندر حَشایِش میزند2 از تو تهدید و وَعیدی میرسید *** مُجرِمان را از عذابِ بس شدید مضطرب میگشتم و چاره نبود *** بندِ محکم بود و قفلِ ناگشود نی مقامِ صبر و نی راهِ گریز *** نی امیدِ توبه، نی جای ستیز 🔹 نی به غیرِ حق تعالیٰ یارِ من *** اینچنین دشوار آمد کارِ من همچو هاروت و چو ماروت از حَزَن *** آه میکردم که: ”ای خَلّاقِ من“3 از خطرْ هاروت و ماروتْ آشکار *** چاهِ بابل را نمودند اختیار تا عذابِ آخرت اینجا کِشند *** گُربُزند و عاقل و ساحِرْ وَشند4 نیک کردند و بجای خویش بود *** سهلتر باشد زِ آتشْ رنجِ دود حدّ ندارد وصفِ رنجِ آن جهان *** سَهل باشد رنجِ دنیا پیش آن ای خُنُک آن کاو جهادی میکند *** بر بدن زَجریّ و دادی میکند تا ز رنجِ آن جهانی وا رهد *** بر خود این رنجِ عبادت مینهد - اصلاحشده براساس نسخۀ قونیه. میرخانی: نصیحتکردنِ رسولْ بیمار را، و دعاآموزیدنْ او را.
- در نسخۀ قونیه این بیت با بیت قبل اینگونه آمده است:
چون گرفتارِ گُنَه میآمدم *** غرقه دست اندر حَشایِش میزدم. - بعد از این بیت در میرخانی و برخی نسخ این عنوان آمده: «ذکرِ دشواریِ عذابِ آخرت و سختی آن»، بهجهت ایجاد انفصال نامناسب حذف شد.
- گُربُز: زیرک.