افزودن به لیست علاقه مندی
مثنوی معنوی - دفتر اول
براساس تصحیح سید حسن میرخانی
0
دفتر اول از کتاب شریف «مثنوی معنوی» از آثار نفیس و گرانسنگ مولانا جلالالدین محمد رومی بلخی است که با تصحیحی بر متن مصحَّح مرحوم سیدحسن میرخانی، به ساحت طالبان علم و معرفت تقدیم میگردد. برخی از مهمترین موضوعات مندرج در این دفتر: - نینامه - حقیقت عشق إلهی و کیفیت حرکت سالک در مسیر معبود. - توصیف حال عارف بِالله نسبت به دنیا. - لزوم تبعیت از ولیّ إلهی. - بیان راههای انحرافی مزوّران در مقابل مسیر حق. - معنای جبر و تفویض. - ادب حضرت آدم علیهالسلام در مقابل خداوند. - غیرت خداوند متعال در تحریم زشتیها. - تفسیر «مَن کانَ للّٰه کانَ اللٰهُ له». - بیان نفحههای الهی بر سالکان. - هدایتنیافتن معاندان. - توصیۀ پیامبر دربارۀ تقرّب به خدا با عقل. - اخلاص در عشق. - نکوهش قیاس.
مرتب سازی:
نتیجه
مثنوی معنوی - دفتر اول
81نورِ رُوزن گِردِ خانه میدود *** زآنکه خُور برجی به برجی میرود1 هر که را با اختری پیوستگیست *** مر وِرا با اخترِ خود همتگیست2 طالعش گر زُهره باشد، در طَرَب *** میلِ کلّی دارد و عشق و طلب ور بوَد مرّیخیِ خونریزخو *** جنگ و بُهتان و خصومت جویَد او اَخترانند از وَرای اَختران *** کهاحْتراق و نَحس نبوَد اندر آن3 سایران در آسمانهای دگر *** غیرِ این هفت آسمانِ مُشتَهر4 راسِخانْ در تابِ انوارِ خدا *** نی به هم پیوسته نی از هم جدا5 هر که باشد طالعِ او زآن نُجوم *** نفْسِ او کفّار سوزد در رُجوم6 خشمِ مرّیخی نباشد خشمِ او *** مُنقلِبرُو، غالب و مغلوب خو7 نورِ غالب، ایمن از کَسْف و غَسَق *** در میانِ إصبَعَینِ نورِ حق8 حق فشانْد آن نور را بر جانها *** مُقبلان برداشته دامانها9 وآن نثارِ نورْ هر کاو یافته *** روی از غیرِ خدا برتافته - خور: خورشید. بُرج: منازل خورشید در آسمان.
- همتگ: رفیق و همراه.
- در ورای این ستارگان آسمان مادّی، ستارگانی (اولیای الهی) در آسمان ملکوت قرار دارند که احتراق (أفول و ناپدید شدن) و نُحوسَت (شومی و نامبارکی) در آنها راه ندارد.
- سایر: سِیر کننده. مُشتَهر: معروف و آشنا.
- در شعاع تابش انوار الٰهی استوار هستند، و در عین تفاوتشان، با یکدیگر غیریّت و جدایی ندارند (از خصوصیّات عالَم مجرّدات).
- سوره المُلک، آیه 5؛ سوره حِجر، آیه 17 و 18.
طالع: بخت و اقبال. رجوم: جمع رجم: سنگسار، راندن.
1) نفوس اولیای الٰهی مانع دستیافتن کفّار و مدّعیان به آسمان حقیقت میشود. 2) کسی که مؤیَّد از نفوس اولیای الٰهی باشد، شیاطین به نفس او دسترسی نخواهند داشت و رانده میشوند. - مُنقلِبرُو: واژگون رَونده و دگرگون شونده.
خشم اولیای الٰهی از نوع خشم مرّیخی نیست که خشم بر ایشان غالب باشد و ایشان را از مسیر اعتدال خارج نماید. - کَسف: گرفتگی ماه یا خورشید. غَسَق: تاریکی. در میان ... : (در میان دو انگشت حقّ و مقهور تجلّی جلال و جمال خداوند).
- المستدرک (حاکم نیشابوری)، ج ١، ص ٣٠؛ رسولاللٰه صلّى اللٰه عليه و آله و سلّم: «إنّ اللٰه خَلَقَ خَلقَه فی ظُلمةٍ ...» (خداوند خلق خویش را در تاریکی آفرید، سپس از نور خویش بر ایشان افشاند؛ پس هر که آن نور به او اصابت نمود، هدایت یافت و هر که آن نور به او اصابت ننمود، گمراه گشت).
مُقبِلان ... : نیکبختان دامان قابلیت و استعداد خویش را برای بهرهمندی از نثار انوار الٰهی گشودهاند.