Name: مثنوی معنوی - دفتر اول - براساس تصحیح سید حسن میرخانی - مولانا جلال الدین محمد بلخی رومی
Availability: InStock
Author: مولانا جلالالدین محمد بلخی رومی

مثنوی معنوی - دفتر اول

175

بانگِ حق اندر حجاب و بی‌حِجیب *** آن دهد کاو داد مریم را ز جیب¹‌
ای فَناتان نیست کرده زیرِ پوست *** باز‌گردید از عدمْ ز‌آوازِ دوست
مطلقْ آن آوازْ خود از شَه بوَد *** گرچه از حُلقومِ عبد‌ُاللَه بوَد
در تفسیرِ «مَنْ کانَ لِلّٰهِ، کانَ ال‍لٰهُ لَه» و بیان آن²
گفت او را: «من زبان و چشمِ تو *** من حواس و من رضا و خشمِ تو
رو که ”بی یَسمَعْ وَ بی یَبصُرْ“ تویی *** سِر تویی، چه جای صاحب‌سِر تویی³‌
چون شدی ”مَنْ کانَ لِلَّه“ از وَلَه *** حق تو را باشد که ”کانَ ال‍لٰه‌ُ لَه“‌⁴
گه ”تویی“ گویم تو را، گاهی ”منم“ *** هر چه گویم، آفتابی روشنم‌
هر کجا تابم ز مِشکاتت دَمی *** حل شد آنجا مشکلاتِ عالَمی‌⁵
🔹 هر کجا تاریکی آمد ناسزا *** از فروغِ ما شود شمسُ الضُّحیٰ
ظلمتی را کآفتابش بر‌نداشت *** از دَمِ ما گردد آن ظلمت چو چاشت»‌
آدمی را او به خویش أسما نمود *** دیگران را ز‌آدمْ أسما می‌گشود⁶
🔹 آبْ خواه از جو بجو خواه از سَبو *** کاین سَبو را هم مدد باشد ز جو
🔹 نورْ خواه از مَه طلب خواهی ز خَور *** نورِ مَه هم ز‌آفتاب است ای پسر⁷
1. سوره شوریٰ آیه 51؛ ﴿از برای هیچ فردی از بشر نیست که خداوند با او سخن بگوید مگر از راه وحی و یا از پس پرده و حجاب... .﴾
2. کشف الأسرار و عُدّة الأبرار، ج 1، ص 563؛ «هر آن کس که برای خدا باشد، خدا برای او خواهد بود.»
3. چه: زیرا که. جای: در جای. سرّ تویی... : حقیقةً سرّ تو هستی زیرا تو ظهور صاحب سرّ (خداوند) هستی.
4. نسخۀ قونیه: من تو را باشم که.
5. نسخۀ قونیه: ز مشکاةِ دَمی.
  سوره النور آیه 35.
  [خداوند به ولیّ خود گوید:] چون من یک دم از دریچۀ چراغدانِ تو به هر کجا بتابم، مشکلات عالَمی حل می‌شود.
6. سوره بقره آیه 31.
7. تصحیح شده بر اساس نسخۀ ناسخه. میرخانی: نورِ ماهم.