Name: مثنوی معنوی - دفتر اول - براساس تصحیح سید حسن میرخانی - مولانا جلال الدین محمد بلخی رومی
Availability: InStock
Author: مولانا جلالالدین محمد بلخی رومی

مثنوی معنوی - دفتر اول

117

شیری اندر راهْ قصدِ بنده کرد *** قصدِ هر دو همرَهِ آینده کرد¹
گفتمش: ”ما بندۀ شاهَنشهیم *** خواجه‌تاشانِ کِهِ آن درگَهیم“‌²
گفت: ”شاهنشه که باشد؟! شرم دار! *** پیشِ منْ تو یادِ هر ناکس مَیار!
هم تو را و هم شَهَت را بَر‌دَرم *** گر تو با یارت بگردید از بَرم“‌
گفتمش: ”بگذار تا بارِ دگر *** رویِ شه بینم، بَرم از تو خبر“
گفت: ”همرَه را گِرو نِهْ پیشِ من *** ور نه قربانی تو اندر کیشِ من‌“
لابه کردیمش بسی، سودی نکرد *** یارِ من بِستَد، مرا بگذاشت فرد³
🔹 مانده آن همرَهْ گرو در پیشِ او *** خون روان شد از دلِ بی‌خویشِ او
یارم از زَفتی سه چندان بُد که من *** هم به لطف و هم به خوبی هم به تن⁴‌
بعد از این، ز‌آن شیرْ آن ره بسته شد *** حالِ ما این بود کِت دانسته شد⁵
از وظیفه بعد از این امّید بُر *** حق همی‌گویم تو را وَ الحَقُّ مُرّ⁶
گر وظیفه بایدَت، رَه پاک کن *** هین بیا و دفعِ آن بی‌باک کن»‌
جواب‌گفتن شیرْ خرگوش را و روان شدن در راه
گفت: «بِسمِ اللَه، بیا تا او کجاست؟ *** پیشِ رو شو، گر همی‌گویی تو راست‌
تا سزای او و صد چون او دهم *** ور دروغ است این، سزای تو دهم»‌
اندر آمد چون قَلاووزی به پیش *** تا بَرد او را به‌سوی دامِ خویش⁷‌
سوی چاهی کاو نشانش کرده بود *** چاهِ مَغ را دامِ جانش کرده بود⁸
1. آینده: کسی که می‌آید.
2. خواجه‌تاشان: غلامان، نوکران. کِه: کوچک، حقیر.
3. بِستَد: بستانْد، گرفت. فرد: تنها.
4. زَفتی: فربهی، چاقی.
5. تصحیح نیکلسون: رشتۀ اَیْمان ما بُگسسته شد.
  اَیمان: قسم‌ها.
  کِت: که برای تو.
6. وظیفه: مقرّری، جیرۀ روزانه. الحَقُّ مُرّ: کلام حق، تلخ است.
7. قَلاووز: کسی که پیشروِ لشکر است، راهنما.
8. مَغ: عمیق.