Name: مثنوی معنوی - دفتر اول - براساس تصحیح سید حسن میرخانی - مولانا جلال الدین محمد بلخی رومی
Availability: InStock
Author: مولانا جلالالدین محمد بلخی رومی

مثنوی معنوی - دفتر اول

208

اینْت دریایی نهان در زیرِ کاه *** پا بر این کَه هین مَنِهْ با اشتباه‌
اشتباهیّ و گمانی در درون *** رحمتِ حقّ است بهر رهنمون‌
هر پِیَمبرْ فرد آمد در جهان *** فرد بود و صد جهانش در نهان¹‌
عالَمِ کُبریٰ به قدرتْ سُخره کرد *** کرد خود را در کِهینْ نقشی نَوَرد
اَبلهانَش فرد دیدند و ضعیف *** کی ضعیف است آن که با شَه شد حریف؟!‌
اَبلهان گفتند: «مردی بیش نیست» *** وایِ آن کاو عاقبت‌اندیش نیست‌
🔹 عاقبت دیدن بوَد از کاملیّ *** دور بودنْ هر نفَس از جاهلی
🔹 بشنو اکنون قصّۀ صالح، روان *** بگذر از صورت، طلبْ معنیِّ آن
🔹 ز‌آنکه صورت‌بین نبیند عاقبت *** عاقبت بینی، بیابی عافیت
حقیر دیدنِ خَصمانِ صالح [علیه السلام] ناقه را. [و] چون حقّ تعالیٰ خواهد لشکری را هلاک گرداند، در نظر ایشانْ خَصمان را حقیر نماید؛ ﴿وَ يقَلِّلُكمْ في أعينِهِمْ لِيقضي ال‍لٰهُ أمراً كانَ مَفعولاً﴾²
ناقۀ صالح به صورت بُد شتر *** پی بُریدَندش ز جهلْ آن قومِ مُرّ
از برای آبِ جو خَصمش شدند *** آبْ‌کور و نانْ‌ثُبورْ ایشان بُدند³
ناقةُ اللَه آب خورْد از جوی میغ *** آبِ حق را داشتند از حقْ دریغ⁴‌
ناقۀ صالح چو جسمِ صالحان *** شد کمینی در هلاکِ طالِحان‌
تا بر آن امّت ز حکمِ مرگ و درد *** ﴿ناقَةَ ال‍لٰهِ و‌َ سُقْياها﴾ چه کرد؟!⁵
شَحنۀ قهر خدا زیشان بجُست *** خون‌بهای اُشتُری، شهری درُست‌
----------
1. نسخۀ قونیه: فرد بود آن رهنمایش در نهان.
2. سوره الأنفال آیه 44؛ ﴿... و شما را در چشم آنان کم و حقیر جلوه می‌دهد تا خداوند امری را که می‌بایست به انجام رساند... .﴾
3. نسخۀ قونیه:
  برای آب چون *** نان کور و آب کور (اصلاح شود)
4. نسخۀ قونیه: جوی و میغ.
5. سوره الشمس آیه 13؛ ﴿ناقۀ خدا و [نوبت] آب خوردن او را مراعات کنید!﴾