آموزههای معرفت ج 3
شرح دعای ابوحمزه ثمالی
شرح فقرات ذیل از دعای ابو حمزه : الحمدُ للّه الّذی أدعوهُ فیُجیبُنی و إن کنتُ بَطیئًا حینَ یَدعونی، و الحمدُ لِله الّذی أسألُه فَیُعطینی و إن کُنتُ بَخیلًا حینَ یَستقرِضُنی، و الحَمدُ لِلَّه الّذی أُنادیه کُلّما شِئتُ لِحاجَتی و أخلو به حَیثُ شِئتُ لِسِرّی بِغیر شَفیعٍ فَیَقضی لی حاجتی. الحمدُ لِلَّه الّذی لا أدعو غیرَه و لو دَعوتُ غَیرَه لم یَستجِب لی دعائی، و الحمدُ للَّه الّذی لا أرجو غیرَه و لو رجوتُ غیرَه لأخلَفَ رَجائی و الحمدُ للّه الّذى یَحلُم عنّى حتّى کأنّى لا ذَنبَ لى فَربّی أحمَدُ شیءٍ عِندی و أحَقُّ بِحَمدی
مرتب سازی:
آموزههای معرفت ج 3
207داشتند و قرار گذاشتند که امیرالمؤمنین علیه السّلام را از بین ببرند!1 بعد از جنگ، افراد دیدند که امیرالمؤمنین علیه السّلام در میان کشتهها جستجو میکنند و بهدنبال کسی میگردند. یکدفعه در یک جا ایستادند و به یک شخص که در میان کشتهها افتاده بود اشاره کردند و فرمودند: «تمام قائلۀ خوارج بهخاطر همین شخص بود!»2
عامل تقرّب در عبادات
حالا آیا این نماز جناب ذوالثّدیه تقرّب دارد؟! هیچ چیزی بهتر از نماز وجود ندارد! «الصّلاةُ قربانُ کلّ تَقی؛3 نماز موجب تقرّب هر شخص با تقوایی است.» «ما نودیَ بشیءٍ کَما نودیَ بالصّلاة؛4 نسبت به هیچ حکم و عبادتی بهاندازۀ نماز تأکید
- الإرشاد، ج ١، ص ١٧ و ١٨.
- رجوع شود به المناقب، خوارزمی، ص ٢٦٣؛ خصائص الأئمّة علیهم السّلام، ص ٦١؛ الإرشاد، ج ١، ص ٣١٧؛ شرح نهج البلاغة، ابنأبیالحدید، ج ٢، ص ٢٧٥ و ٢٧٦.
- الکافی، ج ٣، ص ٢٦٥.
- الأمالی، شیخ طوسی، ص ٦٩٤:
«عن زُرعَة عن أبیعَبداللَه علیه السّلام قال: قُلتُ لَه: أیُّ الأعمالِ هو أفضلُ بَعد المعرفةِ؟ قال: ”ما مِن شَیءٍ بَعد المعرفةِ یَعدِلُ هذهِ الصّلاة... !“»
ترجمه: «زُرعه گوید: از امام صادق علیه السّلام پرسیدم: بالاترین عمل پس از معرفت [خدا] کدام است؟ حضرت فرمود: ”پس از معرفت [خدا] چیزی با این نماز برابری نمیکند!“» (محقّق)
الکافی، ج ٣، ص ٢٦٤:
«عن معاویةَ بنِ وَهبٍ قال: سَألتُ أباعبداللَه علیه السّلام عن أفضَلِ ما یَتقرَّبُ بِه العِبادُ إلَى رَبِّهم و أحبِّ ذلکَ إلَى اللَهِ عزّوجلّ ما هو؟ فقالَ: ”ما أعلَمُ شَیئًا بَعدَ المَعرِفَةِ أفضَلَ مِن هذهِ الصّلاة... !“»
ترجمه: «معاویة بن وهب گوید: از امام صادق علیه السّلام پرسیدم: بهترین چیزی که بندگان بهوسیلۀ آن بهسوی پروردگارشان تقرّب میجویند و محبوبترین اعمال نزد خداوند کدام است؟ حضرت فرمود: ”بعد از معرفت [خدا] چیزی بهتر و اثرگذارتر از همین نماز نمیشناسم!“» (محقّق)
همان، ج ٢، ص ١٨:
«عن زُرارَةَ عن أبیجعفرٍ علیهما السّلام قال: ”بُنِیَ الإسلامُ علَى خَمسَةِ أشیاءَ: علَى الصّلاةِ و الزّکاةِ و الحَجّ و الصّومِ و الوَلایَةِ.“ قال زُرارَةُ: فَقلتُ: و أیُّ شَیءٍ مِن ذلکَ أفضَلُ؟ فقالَ: ”الوَلایَةُ أفضَلُ لِأنّها مِفتاحُهُنَّ و الوالِی هو الدّلیلُ عَلَیهِنَّ.“ قُلتُ: ثُمّ الّذی یَلی ذلکَ فی الفَضلِ؟ فقالَ: ”الصّلاةُ! إنّ رسول اللَه صلّی اللَه علَیه و آله و سلّم قال: الصَّلاةُ عَمودُ دِینِکُم... !“»
ترجمه: «زراره از امام جعفر صادق علیه السّلام روایت میکند که آن حضرت فرمود: ”بنای اسلام بر پایۀ پنج چیز است: بر نماز و زکات و حج و روزه و ولایت.“ زراره گفت: عرض کردم: کدامیک از آنها افضل است؟ حضرت فرمود: ”برترین آنها ولایت است زیرا ولایت کلید آنها است و والی و صاحب ولایت است که دلیل و راهنما بهسوی آنها است.“ گفتم: در درجۀ بعدی کدامیک افضل است؟ فرمود: ”نماز! همانا رسول خدا صلّی اللَه علیه و آله و سلّم فرمود: نماز پایه و ستون دین است... !“» (محقّق)