ترجمۀ تفسیر المیزان ج 19

و به هر تقدير كلام در سياق بزرگداشت امر قرآن است، مى‌خواهد قرآن را تجليل كند، و از همين جا مى‌فهميم كه منظور از مس قرآن دست كشيدن به خطوط آن نيست، بلكه علم به معارف آن است، كه جز پاكان خلق كسى به معارف آن عالم نمى‌شود، چون فرموده: قرآن در كتابى مكنون و پنهان است، و آيه شريفه‌ ﴿إِنَّا جَعَلْنَاهُ قُرْآناً عَرَبِيًّا لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ وَ إِنَّهُ فِي أُمِّ اَلْكِتَابِ لَدَيْنَا لَعَلِيٌّ حَكِيمٌ﴾¹نيز به آن اشاره مى‌كند.

و كلمه «مطهرون» اسم مفعول از باب تفعيل تطهير است، و منظور از «مطهرون» كسانى هستند كه خداى تعالى دلهايشان را از هر رجس و پليدى يعنى از رجس گناهان و پليدى ذنوب پاك كرده، و يا از چيزى كه از گناهان هم پليدتر و عظيم‌تر و دقيق‌تر است، و آن عبارت است از تعلق به غير خداى تعالى، و اين معناى از تطهير با كلمه «مس» كه گفتيم به معناى علم است مناسب‌تر از طهارت به معناى پاكى از حدث و يا خبث است، و اين خيلى روشن است.

پس مطهرون عبارتند از كسانى كه خداى تعالى دلهايشان را پاك كرده، مانند ملائكه گرامى و برگزيدگانى از بشر كه در باره آنان فرموده: ﴿إِنَّمَا يُرِيدُ اَللَّهُ لِيُذْهِبَ عَنْكُمُ اَلرِّجْسَ أَهْلَ اَلْبَيْتِ وَ يُطَهِّرَكُمْ تَطْهِيراً﴾²ولى بعضى‌³ از مفسرين كه متاسفانه بيشتر ايشان مى‌باشند بدون هيچ دليلى آيه را مختص ملائكه كرده‌اند.

بعضى‌⁴ هم كلمه «لا» در جمله‌ ﴿لاَ يَمَسُّهُ﴾ را لاى ناهيه گرفته، و گفته‌اند: مراد از مس، دست كشيدن به قرآن است، و مراد از طهارت هم طهارت از حدث و خبث، و يا تنها از حدث است، و كلمه «مطهرون» را هم با دو تشديد قرائت كرده‌اند، يعنى تشديد طاء و تشديد هاء و كسره هاء كه در اصل متطهرون بوده. و خلاصه آيه شريفه مى‌خواهد بفرمايد: كسى نبايد دست به خطوط قرآن بكشد، مگر آنكه وضو گرفته باشد، و يا هم با وضو باشد و هم بدنش پاك باشد.

آيه را با فرض اينكه كلمه «لا» نافيه باشد نيز مى‌شود حمل بر اين معنا كرد، و گفت كه: جمله مذكور جمله‌اى است خبرى، كه منظور از آن انشاء است و اين مسلم است كه انشاء