ترجمۀ تفسیر المیزان ج 6
جلد ششم کتاب تفسیر المیزان، شامل ترجمه و بیان ادامه سوره مائده یعنی آیات 55 تا 120 این سوره است. در جلد ششم تفسیر المیزان، علامه طباطبایی، ابتدا با بیان و تفسیر آیات 55 و 56 سوره مائده، اثبات میکند که این دو آیه در مورد امام علی (علیه السّلام) بوده و به روایت معروف زکات در عین رکوع ایشان اشاره میکند. سپس، علامه طباطبایی به بیان و تفسیر سایر آیات سوره مائده میپردازد که برخی از مهم ترین موضوعات مطرح شده در آنها به شرح زیر است: • معنا و مفهوم اینکه آمده «قرآن، بر طغیان و کفر یهود می افزاید» • بحث روایی در مورد وظیفه علما، دست خدا و ... • علت نگرانی پیامبر از ابلاغ آنچه بر او نازل شد • شرح نزول آیه « یا ایّها الرّسول بلغ ...) و ابلاغ ولایت امام علی در غذیر خم • علت معرفی شدن نصاری به عنوان نزدیک ترین امّت از نظر دوستی به مسلمین • روایاتی پیرامون مسخ شدن برخی اقوام به شکل خوک و میمون • معنای رجس و شیطانی بودن شراب • منظور از تسلّط شیطان بر فکر آدمی و مجسّم شدن او بر فکر بشر • قمار و شراب، وسیله شیطان بر ای تفرقه افکنی میان انسانها • حرمت صید و شکار کردن در حال احرام • منشأ قواعد دین • در چه صورتی تقلید صحیح و عقلانی است • معنای هدایت و ضلالت و اینکه همه راه ها منتهی به خدا میشوند • روایاتی پیرامون خداشناسی و معرفت نفس از راه خودشناسی • پاسخ به این توهم که دین همان عرفان است • روایاتی پیرامون معجزات حضرت عیسی • ادب الهی انباء نسبت به خداوند و نسبت به مردم • روایاتی از ادب پیامبرانی چون نوح، ابراهیم، اسماعیل، یعقوب، یوسف، موسی، شعیب، یونس، ایوب و زکریا و ... • عفو و مجازات و معنای جزا و پاداش • اقسام گناه و اقسام عفو و مغفرت
مرتب سازی:
ترجمۀ تفسیر المیزان ج 6
255درك كنند، عامه مردم خدا را از همين طريق آفاقى مىشناسند، قرآن كريم و سنت رسول الله (صلى الله عليه وآله و سلم) و همچنين سيره طاهره آن جناب و اهل بيت اطهارش اين طريقه را پذيرفته و ايمان كسى را كه ايمانش را از ناحيه سير آفاقى كسب كرده قبول نموده، و عامه را در پيمودن اين طريق تخطئه نكرده است، و اين نظر و سير، نظرى است شايع در بين متشرعه مؤمنين، پس طريقه سير آفاقى و انفسى هر دو نافعاند، ليكن دومى نفعش تمامتر و بيشتر است.
رواياتى در باره معرفت نفس، و خدا شناسى از راه خود شناسى
و در كتاب الدرر و الغرر از على (علیه السلام) روايت شده است كه فرمود: عارف كسى است كه نفس خود را بشناسد و او را آزاد سازد، و از هر چيزى كه دورش مىكند منزهش بدارد1.
مؤلف: يعنى از اسيرى هواى نفس و بندگى شهوات آزادش كند.
و نيز در كتاب مزبور از آن جناب روايت شده كه فرمود: بزرگترين جهلها و جهل انسان است به نفس خويش2.
و نيز فرمود: بزرگترين حكمتها براى انسان نفس خود را شناختن است3.
و نيز فرمود: از مردم هر كس كه بيشتر نفس خود را مىشناسد او از پروردگار ترسندهتر است4.
مؤلف: جهتش اين است كه چنين كسى به خداى خود بيشتر عالم و عارف است كما اينكه خداى سبحان فرمود: ﴿إِنَّمَا يَخْشَى اَللَّهَ مِنْ عِبَادِهِ اَلْعُلَمَاءُ﴾ 5 - از بندگان، تنها علما از خداى مىترسند.
و نيز در كتاب مذكور از آن حضرت روايت مىكند كه فرمود: بهترين عقل انسان خودشناسى اوست. بنابراین كسى كه خود را شناخت خردمندى يافت، و كسى كه نادان به نفس خود بود گمراه شد6.
و نيز در كتاب مزبور از آن حضرت روايت مىكند كه فرمود: در شگفتم از كسى كه براى گمشده خود جار ميزند، و از اين و آن مىپرسد، در حالى كه خودش را گم كرده و در پى يافتن خود نيست7.
و نيز فرمود: در شگفتم از كسى كه خود را نشناخته چگونه مىتواند پروردگار خود را
- غرر الحكم خوانسارى، ج2، ص48.
- متن غرر الحكم، ج2، ص88-91.
- متن غرر الحكم، ج2، ص88-91.
- متن غرر الحكم، ج2، ص88-91.
- فاطر، آيه 28.
- غرر الحكم خوانسارى، ج2، ص442.
- غرر الحكم خوانسارى، ج2، ص442.