
عنوان بصری ج5
حقیقت عبودیت
شرح فقره «ما حقیقة العبودیة؟ قال: ثلاثة اشیاء ...»
عنوان بصری ج5
73مراقبۀ در ماه رجب خیلی تأکید داشتند، و روایات زیادی هم در این زمینه هست.
روایات فضیلت ماه رجب
در اینجا یکی دو روایت را خدمت دوستان عرض میکنم و آن اینکه از پیغمبر اکرم روایت شده است که میفرماید:
أنّ اللَه تعالی نَصَبَ فی السّماءِ السّابعةِ ملَکًا یُقالُ لَه الدّاعی. فإذا دَخَلَ شهرُ رجبٍ یُنادی ذلک المَلَکُ کُلَّ لیلةٍ مِنهُ إلی الصّباحِ: «طوبیٰ لِلذّاکِرین، طوبیٰ لِلطّائعین [وَ] یقولُ اللَهُ تعالی: أنا جَلیسُ مَن جالَسنی و مُطیعُ مَن أطاعَنی و غافِرُ مَنِ استَغفَرنَی! الشّهرُ شَهری و العَبدُ عَبدی و الرّحمَةُ رَحمَتی! فمَن دَعانی فی هذا الشّهرِ أجَبتُهُ و مَن سَألَنی أعطَیتُهُ و مَن استَهدانی هَدَیتُهُ وجَعَلتُ هذا الشّهرحَبلًا بَینی و بینَ عِبادی فمَنِ اعتَصَمَ بی وَصَلَ إلیّ!»1
«خداوند متعال در آسمان هفتم2 مَلکی را قرار داده است که به او داعی3 میگویند. وقتی که ماه رجب داخل میشود این مَلک هر شب تا صبح صدایش بلند است که: ”خوشا به حال آن کسانی که در حال ذکر4 هستند، و خوشا به
- الإقبال، ج ٣، ص ١٧٤.
- این آسمان هفتم یک مسئلۀ عجیبی است! نمیفرماید: در آسمان اوّل یا دوّم یا سوّم یا چهارم و... بلکه میفرماید: در آسمان هفتم که مقام تجلّیات ذاتی است.
- یعنی کسی که افراد را میخواند و صدا میزند.
- شرح حدیث عنوان بصری، مجلس ٨:
یکی از مسائلی که در این ماه و همچنین در ماه شعبان و ماه رمضان خیلی مؤکّد است، ذکر مدام است. ذکر مدام، آن ذکری است که عدد ندارد و انسان میتواند بدون عدد آن را بگوید؛ یعنی جزء اذکار عددیّه نیست و اشکالی ندارد که انسان بگوید، مثل ذکر «لا إلهَ إلّا اللَه» که انسان همینطور بهنحو مدام آن ذکر را بگوید؛ مثلاً دارد راه میرود یا نشسته است، آرام و بدون اینکه حتّی کسی هم بفهمد یا مثلاً دهان او حرکتی داشته باشد، ذکر «لا إلهَ إلّا اللَه» بگوید. این خیلی مناسب است!
یکی دیگر از آن اذکار، ذکر یونسیّه است: ﴿لَّآ إِلَٰهَ إِلَّآ أَنتَ سُبۡحَٰنَكَ إِنِّي كُنتُ مِنَ ٱلظَّٰلِمِينَ﴾.* توصیه شده است که این ذکر نیز بدون عدد گفته شود؛ یعنی هر کسی به آن مقداری که خسته نشود، مثلاً پنجاه مرتبه، هفتاد مرتبه، صد مرتبه، صد و پنجاه مرتبه یا دویست مرتبه در بینالطّلوعین بگوید. این ذکر یونسیّه بسیار مهم است و بسیاری از بزرگان تأکید کردهاند** و خود حقیر از مرحوم آقای حدّاد ـ رضوان اللَه علیه ـ شنیدم که میفرمودند:
در این ذکر یونسیّه گنجهایی نهفته است و اگر شخصی مداومت داشته باشد، خداوند او را به یک نعمات بسیار بزرگی میرساند.
این هم یکی از آن مواردی است که برای خصوص ماه رجب و شعبان و رمضان توصیه شده است.
*. سوره انبیاء (٢١) آیه ٨٧. روح مجرّد، ص ٢٨٦، تعلیقه:
«هیچ معبودی نیست جز تو ای خداوند! تو پاکی و منزّه و مقدّس میباشی! من هستم که رویّه و دأبم این بوده است که از ستمگران بودهام.»
**. رجوع شود به توحید علمی و عینی، ص ٣٢؛ روح مجرّد، ص ٢٨٦، تعلیقه؛ مطلع انوار، ج ٢، ص ١١٠ و ١١٤ و ١٥١ ـ ١٥٦ و ٢١٢؛ ج ٣، ص ٣١.
