عنوان بصری ج5

ریش‌تراش و اهل هرگونه فسق و فجور بودند و حتّی بعضی از اوقات می‌خواستند افراد معلوم‌الحالی را به مسجد بیاورند. خلاصه مسائل و اوضاعِ خیلی سختی بود و واقعاً کاری از دست ایشان برنمی‌آمد که انجام بدهند. بعد هم می‌خواستند مجلس فاتحه تشکیل دهند که گاهی‌اوقات با نماز مغرب و عشاء تلاقی می‌کرد و شخصی را برای منبر دعوت می‌کردند و بر فراز منبر رسول خدا که باید فقط کلام رسول خدا و امام صادق علیهما السّلام گفته شود، از اوّل تا آخر منبرِ یک ساعتِ این آقای آخوند، به مدح و ثنا و تمجید و درجات و درکات این آدم معلوم‌الحال می‌گذشت که مثلاً چند تا پاگون¹ و پالان و قُپّه داشت و کلاهش چند متر بود، و اگر یک مقداری کم می‌گفت، مورد اعتراض واقع می‌شد! این مطالبی را که خدمتتان عرض می‌کنم خود من می‌شنیدم و رفقایی که در آن زمان بودند نیز در جریان هستند که واقعاً چه زمان اختناق و چه زمان سیاهی بود!

 این وضعیّت مساجد و خُطبای آن زمان شده بود که از این منبر رسول خدا و از این پلّه‌ها برای ارتقاء به کثرات و شهوات و اهواء خودشان استفاده می‌کردند. البتّه این قضیّه در هر زمانی که باشد باطل است! خلاصه، وضعیّت به این نحوه بود.

سؤال عنوان بصری از امام صادق علیه السّلام در خصوص حقیقت عبودیّت

 به هر حال انسان همیشه باید خود را محک بزند و ملاک قرار بدهد و ببیند که نسبت به تخیّلاتی که در زوایای نفس او پنهان شده، چقدر حسّاس است و تا چه مقدار نسبت به آنها مسئله دارد و گرفتار است.

 عنوان از امام علیه السّلام سؤال می‌کند که حقیقت عبودیّت چیست؟ حقیقت عبودیّت، نه آن عبودیّت مجازی که همۀ ما می‌گوییم عبدیم، و همۀ ما می‌گوییم مسلمانیم، و همۀ ما می‌گوییم شیعه هستیم! واقعاً آن عبودیّتی که خدای متعال از آن عبودیّت راضی باشد چیست؟! چه پدیده‌ای باید در انسان به‌وجود بیاید ـ نه‌اینکه فقط بگوید، بلکه به‌وجود بیاید ـ تا خود به خود عبد و بندۀ حقیقی خدا شود؟!