
عنوان بصری ج5
حقیقت عبودیت
شرح فقره «ما حقیقة العبودیة؟ قال: ثلاثة اشیاء ...»
عنوان بصری ج5
248آیا شما از ایشان مسئلهای مشاهده کردید؟! آیا کفر گفته یا ولایت ائمّه را انکار کرده است و مردم را بهسمت بیدینی سوق داده است؟! این شخص چه کرد و گناهش چه بود؟! گناه علاّمه طباطبائی چه بود؟!
علّت مخالفت با تدریس فلسفه و عرفان در حوزۀ نجف
بعد ایشان میفرمودند:
در زمان مرحوم قاضی، مرحوم آیةاللَه حاج شیخ محمّدحسین اصفهانی معروف به کمپانی1 ـ رضوان اللَه علیهما ـ با مرحوم آیةاللَه شیخ محمّدرضا مظفّر و مرحوم آیةاللَه شیخ محمّدجواد بلاغی، سه نفری به منزل مرحوم آیةاللَه سید ابوالحسن اصفهانی میروند. (ایشان در آنموقع مرجع تقلید بود و با فلسفه و عرفان مخالف بود.) خادم به مرحوم آقا سیّد ابوالحسن خبر میدهد که این آقایان آمدهاند؛ ایشان هم میآیند و مینشینند.
خب معلوم است چه مسائلی مطرح خواهد شد؛ چراکه هم آقا شیخ محمّدحسین کمپانی و هم آقا شیخ محمّدجواد بلاغی که صاحب تفسیری مهم2و نقد فلسفۀ داروین3 است و هم آقا شیخ محمّدرضا مظفّر، هر سه نفر از افراد مشخّص، مبرّز و صاحب علم و حکمت نجف بودند.
مرحوم آقا سیّد ابوالحسن میگوید: «آقایان فرمایشی دارند؟» آقا شیخ محمّدرضا مظفّر در پاسخ، مقدّماتی را بیان میکنند از تبدّل مسائل فرهنگی در دنیا، هجوم عقاید إلحادی و بیدینی به ممالک اسلامی، و خلأ و ضعفی که دستگاه روحانیّت در مقابلۀ با این تهاجم دارد، و سپس میفرمایند: «ما الآن به لزوم و وجوب شرعی لازم میدانیم که مجالس تدریس فلسفه و عرفان در میان طلاّب نجف باب شود و متعهّد میشویم که طلاّب را برای مقابله با این تهاجم به سلاح منطق و برهان مسلّح کنیم!»
- ایشان مردی بسیار بزرگ و از اعاظم اصولیین، فقها، شعرا، ادبا و فلاسفۀ ما بود، و از زهد و تقوای ایشان حکایتهای محیّرالعقولی تعریف میکنند.
- آلاء الرّحمن فی تفسیر القرآن.
- الرحلة المدرسیّة و المدرسة السیّارة فی نهج الهدی؛ داروین و أصحابه.
