
عنوان بصری ج5
حقیقت عبودیت
شرح فقره «ما حقیقة العبودیة؟ قال: ثلاثة اشیاء ...»
عنوان بصری ج5
245بگوییم: «خدایا، تو نمیتوانی به ما این را بگویی!» خدا میگوید: «مگر تو نمیخواهی به طرف من بیایی؟! پس باید به حرف من گوش بدهی! مگر اطاعتِ بیشتر از من، برای تو فایده ندارد و موجب استجلاب رحمت بیشتر نیست؟ اگر چنین نیست پس چگونه بین موارد، امتیاز و تفریق و تمیز قائل شده و در یک مورد میپذیری و در جای دیگر نمیپذیری؟!» ﴿نُؤۡمِنُ بِبَعۡضٖ وَنَكۡفُرُ بِبَعۡضٖ﴾.1
وقتی این مسئله ثابت شد، دیگر اختیار و مشیّت امام، عین إختیارُ اللَه و مَشیّةُاللَه است. روی این جهت، امام زمان علیه السّلام، هم عقلاً و براساس مبانی فلسفه و حکمت و هم نقلاً و براساس مبانی فقهی ـ نه مبانی مندر آوردی ـ مالک حقیقی خود ما و آن چیزی است که به ما تعلّق دارد؛ امّا در عینحال [ما را] آزاد گذاشته است.
مالک حقیقی وجوهات شرعیّه
همانطور که راجع به وجوه شرعیّه میگویند که حاکم شرع مالک آن نیست؛2 گرچه بعضیها فتوای به مِلکیّت دادهاند و حاکم شرع را نسبت به وجوهات و گرفتن خمس از افراد و صرف آن در موارد خود، مالک میدانند،3 یعنی همانطوریکه شما مالک متعلّقات و مایملک خود هستید، حاکم شرع را هم مالک وجوهاتی میدانند که قبض میکند؛ ولی این مسئله صحیح نیست!
حاکم شرع، وکیل و نماینده است و مالک وجوهات نیست؛ مالک وجوهات فقط
- سورۀ نساء (٤) آیه ١٥٠. حیات جاوید، ص ٣٣:
«ما به بعضی از آیات که مطابق میل و سلیقه و مصلحت شخصی و اجتماعی ما است، ایمان میآوریم و به بعضی که مخالف مصالح ما است، کفر میورزیم.» - رجوع شود به السرائر، ج ١، ص ٤٩٢؛ جواهر الکلام، ج ١٦، ص ١٥٥ و ١٧٧؛ مستمسک العروة، ج ٩، ص ٥٨٢.
- رجوع شود به مصباح الفقیه، ج ١٤، ص ٢١٠ و ٢١١؛ ذخیرة المعاد، ج ٢، ص ٤٨٦؛ مجمع الفائدة، ج ٤، ص ٣٥٩؛ مستمسک العروة، ج ٩، ص ٥٨٤؛ کتاب الخمس و الأنفال، منتظری، ص ٣٠٤.
- سورۀ نساء (٤) آیه ١٥٠. حیات جاوید، ص ٣٣:
