
عنوان بصری ج5
حقیقت عبودیت
شرح فقره «ما حقیقة العبودیة؟ قال: ثلاثة اشیاء ...»
عنوان بصری ج5
206فلهذا عباراتی که در ماه رمضان از ائمّه علیهم السّلام و پیغمبر صلّی اللَه علیه و آله و سلّم نقل شده متفاوت است. عبارات عامّ الشّمول است؛ یعنی همۀ افراد را در برمیگیرد. عبارات ماه رمضان خطاب به همه است؛ یعنی همه بیایید و بر سر این سفره جمع شوید و از این خوانی که پروردگار گسترده است استفاده کنید. و این قضیّه بهنحوی شدّت دارد که کلام رسول اکرم صلّی اللَه علیه و آله در آن جمعۀ آخر ماه شعبان، و بنا بر روایات دیگر در روز آخر ماه شعبان1 ـ البتّه این دو روایت با هم منافاتی ندارند ـ این است:
فانّ الشَّقیَّ مَن حَرُمَ غفران اللَه فی هذا الشَّهر العَظیم؛2 «شقی کسی است که از غفران الهی در این ماه محروم باشد!»
پیغمبر اکرم عنوان «شقی» آورده است! یعنی ببینید که کار کجا است و چقدر انسان باید دور باشد و چه مصیبتی باید بر سر خودش بیاورد که با این فشار و شدّت و غزارت باران رحمتی که در این ماه است، باز مشمول رحمت الهی واقع نشود! این دیگر باید خیلی شقی باشد و این دیگر باید روی خودش حساب باز کند! پیغمبری که به همه بشارت رحمت و غفران را میدهد، همین پیغمبر به افراد خطاب شقی کند: «فإنّ الشَّقیَّ مَن حَرُمَ غفران اللَه فی هذا الشَّهر العَظیم!»
در بعضی از روایات است ـ ظاهراً از امام صادق علیه السّلام ـ که میفرماید:
کسی که در ماه رمضان مشمول رحمت الهی واقع نشود، باید صبر کند تا هنگام عرفات در ذیالحجّه، وقتی که به عرفات مشرّف میشود آنجا مشمول
- شایان ذکر است در مجامع روایی و منابع در دسترس، ذکری از اینکه در چه روزی از شعبان بوده مطرح نشده است؛ فقط مؤلّف کتاب تسلیةالمجالس در قلاّب میگوید: «شاید در جمعۀ آخر شعبان بوده است!» و سندی ذکر نمی کند.
البتّه در دو خطبۀ دیگر که از پیغمبر نقل شده است، در یکی قید «جمعۀ آخر شعبان» آمده: (الکافی، ج ٤، ص ٦٦) و در دیگری قید «سه روز مانده به رمضان» آمده است: (الکافی، ج ٤، ص ٦٧) امّا این دو خطبه غیر از این خطبهای است که در متن ذکر شده است. (محقّق) - الأمالی، شیخ صدوق، ص ٩٣.
- شایان ذکر است در مجامع روایی و منابع در دسترس، ذکری از اینکه در چه روزی از شعبان بوده مطرح نشده است؛ فقط مؤلّف کتاب تسلیةالمجالس در قلاّب میگوید: «شاید در جمعۀ آخر شعبان بوده است!» و سندی ذکر نمی کند.
