
عنوان بصری ج5
حقیقت عبودیت
شرح فقره «ما حقیقة العبودیة؟ قال: ثلاثة اشیاء ...»
عنوان بصری ج5
169بنابراین ملائکه با ولایت تکوینی پروردگار در این عالم کارها را انجام میدهند و اگر ولایت تکوینی را نداشته باشند نمیتوانند سرِ سوزنی را از جای خود تغییر دهند!
حالا سراغ امام میآییم و میگوییم: امام علیه السّلام هم بر ملائکه ولایت تکوینی دارد! قضیّه روشن شد؟! یعنی الآن کلّ عالم وجود در تحت اراده و مشیّت حضرت بقیّةاللَه میگردد! پس امام زمان علیه السّلام از خونی که در ورید و رگ ما در جریان است به ما نزدیکتر است، و چون امام از ما به ما نزدیکتر است و صاحب اختیارتر است، تنها او میتواند به ما امر کند؛ نه شخص دیگر!
همانطور که پروردگار از نقطهنظر تکوین، نسبت به ما صاحب اختیار و تصرّف است و حقّ الزام بر فعل و الزام بر ترک فقط از ناحیۀ او معقولیت دارد و از غیر او اصلاً معقولیت ندارد، این الزام بر فعل یا ترک از ناحیۀ حضرت بقیّةاللَه ارواحنا فداه نیز معقولیت دارد و هیچکس نمیتواند آن را انجام بدهد و این به ذات آن حضرت اختصاص دارد!
عینیّت ولایت و معرفت امام و پروردگار
بنابراین همان مسئلۀ ﴿وَنَحۡنُ أَقۡرَبُ إِلَيۡهِ مِنۡ حَبۡلِ ٱلۡوَرِيدِ﴾1 الآن در وجود حضرت بقیةاللَه ارواحنا فداه مجسّم است و از رگ گردن ما به ما نزدیکتر است؛ چون آن حضرت ولایت تکوینی دارد! اینجا است که سیّدالشّهدا علیه السّلام راجع به معرفت خدا میفرمایند:
مَعرفةُ أهلِ کلِّ زمانٍ إمامَهُ الّذی یَجِبُ عَلیهم طاعتُه؛2 «[معرفت خدا عبارت است
- سوره ق (٥٠) آیه ١٦.
- کنز الفوائد، ج ١، ص ٣٢٨:
«عن مَسلَمَةَ بنِ عَطاءٍ عن أبیعبداللَهِ الإمامِ الصّادقِ علیه السّلام قال: خَرَجَ الحُسینُ بن علیّ علیهما السّلام ذاتَ یَومٍ علَی أصحابه فقال بَعدَ الحَمدِ لِلَّهِ جَلّ و عَزّ و الصّلاةِ علَی محمّدٍ رَسولِه صلّی اللَه علیه و آله و سلّم: ”یا أیّها النّاسُ، إنّ اللَه ـ و اللَهِ ـ ما خَلَقَ العِبادَ إلّا لیَعرِفوهُ، فإذا عَرَفوه عَبَدوه، فإذا عَبَدوه استَغنَوا بعِبادَته مِن سواهُ!“
فقالَ لَه رجلٌ: ”بأبی أنتَ و اُمّی یا ابنَ رسولِاللَه، ما مَعرفَة اللَهِ؟“ قال: ”مَعرِفَة أهلِ کُلّ زمانٍ إمامَهُمُ الّذی یَجِبُ علیهم طاعتُهُ!“»
امام شناسی، ج ٣، ص ٣١:
«حضرت [امام صادق علیه السّلام] فرمودند: روزی حضرت سیّدالشّهدا علیه السّلام خارج شده بر اصحاب خود و خطبۀ مختصری فرمودند، و پس از حمد خداوند جلّ و عزّ و درود بر محمّد رسول خدا فرمودند: ”ای مردم، سوگند به خدا که پروردگار، بندگان خود را نیافریده است مگر برای آنکه او را بشناسند؛ پس در وقتی که او را شناختند او را میپرستند و به عبادت او برمیخیزند، و زمانی که او را پرستش نمودند بینیاز میشوند با عبادت او، از پرستش و عبادت هر کسی غیر از خدا!“
مردی گفت: ”پدر و مادرم فدایت باد ای فرزند رسول خدا، معرفت خدا چیست؟“ حضرت فرمود: ”معرفت و شناسایی اهل هر زمانی امامشان را که واجب است در آن زمان از او اطاعت کنند!“»
