
عنوان بصری ج5
حقیقت عبودیت
شرح فقره «ما حقیقة العبودیة؟ قال: ثلاثة اشیاء ...»
عنوان بصری ج5
138که ما هر روز با او سر و کار داریم و با ما اتّحاد برقرار کرده است، در صورت برزخیِ مشرکین تصرّف کرده بود و میگفت: «برویم و به آنها حمله کنیم و... !» و آنها نیز او را میدیدند و تأیید میکردند. امّا ناگهان دیدند که همین شخص دارد فرار میکند. در روایت داریم به او گفتند: «چرا فرار میکنی، تو که به ما چنین و چنان میگفتی؟!» شیطان گفت: «آنچه من میبینم شما نمیبینید! خداحافظ!»
او وقتی که دید ملائکه آمدهاند، گفت: «عجب! ما دیگر از این مسئله خبر نداشتیم که ملائکه و جبرائیل و میکائیل هر یک با هزار نفر بیایند!» لذا وقتی دید که نمیتواند از عهدۀ آنها برآید گفت: «خداحافظ، ما رفتیم!» مشرکین هم وقتی دیدند آن کسی که داشت تشویقشان میکرد دارد فرار میکند، آنها هم پا به فرار گذاشتند!1
امّا در جنگ احد [مسلمین در پاسخ مشورت رسول خدا] گفتند: «میرویم و میزنیم و چه میکنیم!» وقتی که پیغمبر میفرماید که در مدینه دفاع کنیم، جناب حمزه میگوید: «یا رسولاللَه، برای ما ننگ است که بگویند: ”مسلمین دارند داخل شهرشان دفاع میکنند!“ ما مرد پیکار و نبردیم و باید برای جنگ به بیرون برویم!» حمزۀ سیّدالشّهدا واقعاً مرد بزرگی بود ولی زیر بار نرفت!2 علیٰأیّحال هر کسی که امیرالمؤمنین نمیشود!
حضرت حمزه لقب سیّدالشّهدا را داشت و تا قبل از قضیّۀ کربلا این لقب اختصاص
- تفسیر القمی، ج ١، ص ٢٦٦؛ مناقب آل أبیطالبعلیهم السّلام، ج ١، ص ١٨٨؛ سوره أنفال (٨) آیه ٤٨:
﴿وَإِذۡ زَيَّنَ لَهُمُ ٱلشَّيۡطَٰنُ أَعۡمَٰلَهُمۡ وَقَالَ لَا غَالِبَ لَكُمُ ٱلۡيَوۡمَ مِنَ ٱلنَّاسِ وَإِنِّي جَارٞ لَّكُمۡ فَلَمَّا تَرَآءَتِ ٱلۡفِئَتَانِ نَكَصَ عَلَىٰ عَقِبَيۡهِ وَقَالَ إِنِّي بَرِيٓءٞ مِّنكُمۡ إِنِّيٓ أَرَىٰ مَا لَا تَرَوۡنَ إِنِّيٓ أَخَافُ ٱللَهَ وَٱللَهُ شَدِيدُ ٱلۡعِقَاب﴾.
ترجمه: «و [یاد کن] هنگامی را که شیطان اعمالشان را برای آنان بیاراست و گفت: ”امروز کسی از مردم بر شما پیروز نمیگردد و من پشت و پناه شما هستم.“ امّا چون دو صفّ (مسلمانان و کفّار) در مقابل هم قرار گرفتند، شیطان پشت نموده (و ایشان را رهاکرده) و گفت: ”من از شما بیزارم! من چیزی را میبینم که شما نمیبینید، همانا من از خدا میترسم.“ و خداوند عذاب و عقابش شدید است.» (محقّق) - رجوع شود به المغازی، واقدی، ج ١، ص ٢١٠ و ٢١١.
- تفسیر القمی، ج ١، ص ٢٦٦؛ مناقب آل أبیطالبعلیهم السّلام، ج ١، ص ١٨٨؛ سوره أنفال (٨) آیه ٤٨:
