
عنوان بصری ج5
حقیقت عبودیت
شرح فقره «ما حقیقة العبودیة؟ قال: ثلاثة اشیاء ...»
عنوان بصری ج5
113تو که از دیدن یک دست گیج میشوی، وای به حال مسائل دیگر! ملاّ محمّد مغربی میخواهد بفرماید که اگر خدا تمام حکومت آخرت1 را به کسی بدهد که «یافت دمی ـ یعنی فقط یک لحظه ـ لذّت وصال حبیب»،2 او حتّی اصلاً خیالش را هم به ذهنش نمیآورد و اصلاً نمیگذارد که اینها خطور کنند! آن وصال و لذّتی که اگر یک جرقّه و جذبهاش به شخص بخورد، دیگر او را از تعلّقات عالم دنیا مُنسلِخ و جدا میکند، بهطوریکه بر هرچه جمال در دنیا و آخرت است قهقهه میزند و اصلاً در نظر نمیآورد!
واقعیّت جمال حقیقی از منظر بزرگان
یکی از دوستان، در ماه رجب برای او حالی پیش آمده بود و به بنده میگفت:
فلانی، من تازه دارم خوشی را میفهمم! تو خوشی را در چه چیزی میبینی؟! آیا خوشی را در زن زیبا میبینی؟! آیا خوشی را در غذای کذا و زعفرانی میبینی؟! آیا خوشی را در رسیدن به مال میبینی؟! برای من فقط یک ثانیه حالی پیش آمد که اگر به دو ثانیه میرسید تمام ذرّات وجود من به اتم تبدیل میگردید و اصلاً از هم منتشر میشد و مُنسَلِخ میشد و جدا میشد و منفجر میشد! یعنی از شدّت آن مستی و شدّت آن خوشی دیگر نمیتوانستم به ثانیۀ دوّم برسم! و از آن حال چه بگویم که اصلاً زبان من قادر به بیان نیست!
به ایشان گفتم: آقاجان، تازه این خوشی شما صوری بوده و در عالم صورت برای شما اتّفاق افتاده است و هنوز به معنا نرسیدهای! و همینطور هنوز به بعد از معنا و به ذات که مافوق معنا است نرسیدهای! فهمیدی قضیّه چیست؟!
این مطالب، واقعیّات است و [بزرگان] در عالم اعتبار نگفتهاند. بنابراین جمال
- حکومت آخرت یعنی همین بهشتها و تمام تذییلات آن که وصفش را شنیدهایم و چهبسا قرائنش هم برای همه مشخّص شده باشد؛ غلمان و ملائکه و حور و قصور و مراتب بهشت سبعهای که ﴿فِيهَا مَا تَشۡتَهِيهِ ٱلۡأَنفُسُ وَ تَلَذُّ ٱلۡأَعۡيُنُ﴾؛* «و انسان هرچه بخواهد در آنجا آماده است!»*. سوره زخرف (٤٣) آیه ٧١. معاد شناسی، ج ١٠، ص ١٥٠:«در آن بهشتها از هر چیزی که نفوس بخواهند و اشتها کنند و دیدگانشان از آن لذّت ببرد موجود است!»
- دیوان کامل شمس مغربی، ص ٧٥:
چه التفات به لذّات کائنات کند *** کسی که یافت دمی لذّت وصال حبیب؟!
