کتاب شریف «جلوههای معرفت» متن خطبههای حضرت آیةاللَه حاج سید محمدمحسن حسینی طهرانی قدّساللَهسرّه در «اعیاد فطر و قربان» میباشد که به بیان اسرار و رموز این دو عید بزرگ اسلامی و تبیین ظرائف سلوک الی اللَه و چگونگی دریافت حقایق باطنی و کشف حجابهای راه و وصول به بالاترین مقام معرفت و عقلانیت با لسانی رسا و بیانی شیوا میپردازند. تبیین «حقیقت توحید و جنبۀ باطنی ولایت و تأثیر آن در تبدّل جوهری انسان» و «تبعیت از قرآن و عترت» و «جایگاه انسان در عالم هستی» و «نحوۀ نگرش اولیایالهی نسبت به دنیا» از شاخصههای این اثر ارزشمند است که برای طالبان وصول به حقیقت راهگشا و راهنماست. مهمترین مباحث این اثر: • تفاوت علمای الهی و علمای اهل ظاهر • توجه به باطن از اساسیترین شرایط سلوک • ابتلائات الهی، عامل تزکیه و ارتقاء رتبۀ مؤمن • ولایت، ظهور کلمۀ توحید در تمام تعیّنات • تأثیر همّت انسان در سیر و سلوک الی اللَه • پیامبر و اهلبیت شایستهترین اسوه در مسیر لقاء الهی • تفاوت ضیافت ماه رمضان با دیگر ضیافتها • اتصال به حبل ولایت، عیدی پروردگار در عید فطر • در تحت ولایت و دستور ولیّ بودن، شرط قبولی عبادت • لزوم استمرار حال و هوای ماه رمضان در سایر ایّام • اهمیّت امید به رحمت و غفران الهی • لقای پروردگار بالاترین عنایت حق در عید فطر • صداقت در راه و تعظیم ولیّ الهی، شرط اساسی هدایت • اهمیت مسئله یقین در سیر و سلوک الی اللَه • عامل سربلندی حضرت ابراهیم در ابتلاء به ذبح اسماعیل • توجه صرف به محبوب، اثر دین حقیقی
جلوههای معرفت
103نصیب ما کرده است: ﴿لَقَدۡ مَنَّ ٱللَهُ عَلَى ٱلۡمُؤۡمِنِينَ إِذۡ بَعَثَ فِيهِمۡ رَسُولٗا مِّنۡ أَنفُسِهِمۡ﴾!1 شما میدانید اگر ما در زمان اُمم گذشته بودیم، هیچگاه به این کمالاتی که برای امّت پیغمبر هست، نمیرسیدیم؟! هیچوقت ما به این مسئله فکر کردهایم؟! آیا این بالاترین منّت نیست که خداوند بر ما قرار داده و ما را در زمانی خلق کرده است که مصادف بشویم با شریعت پیغمبر اکرم و با اینکه در امّت پیغمبر داخل هستیم، نه در امّت انبیاءِ گذشته؟! اگر چرخ زمان بهنحو دیگری میگشت و اگر موقعیت نحوۀ دیگری پیش میآمد و ما در اُمم گذشته بودیم، البته از این سعادت بزرگ محروم میشدیم. پس بالاترین منّتی که خداوند بر ما گذاشته است، وجود مبارک پیغمبر اکرم است! این یک منّت.
منّت دوم که بر ما گذاشته است، وصیای همانند پیغمبر اکرم، یعنی امیرالمؤمنین علیه السلام را قرار داده است. وصیای که انسان در تمام طول حیاتش نمیتواند او را از اسوه بودن خارج کند؛ یعنی در هر برهه از مراحل صعب و مشکلۀ حیات، این وصیّ به داد انسان میرسد و دست انسان را میگیرد و برای انسان راهگشا است. ما تمام مشکلات را در مقایسه با زندگی این شخص میتوانیم مدّ نظر قرار بدهیم و حل کنیم.
دیگر برای ما چه قرار داده است؟ برای ما فاطمۀ زهرا سلام الله علیها، شفیعۀ روز جزا را قرار داده است. میدانید آن حضرت چه مقامی دارد؟! وقتی که قرار بر ازدواج بین امیرالمؤمنین علیه السلام و فاطمۀ زهرا شد، پیغمبر به امیرالمؤمنین فرمود:
یا علی، از مال دنیا چقدر داری؟
امیرالمؤمنین علیه السلام اظهار داشت:
یا رسولالله، فقط یک شمشیر و یک زره دارم.
در این موقع جبرئیل از ناحیۀ پروردگار خطاب آورد:
یا رسولالله، خداوند به تو سلام میرساند و میگوید مهر فاطمۀ زهرا بر عهدۀ ما
- سوره آلعمران (٣) آیه ١٦٤. اسرار ملکوت، ج ٣، ص ١٥٠:
«بهتحقیق و حقّاً که خداوند بر مؤمنین منّت نهاد و پیامبری از میانشان برانگیخت.»
- سوره آلعمران (٣) آیه ١٦٤. اسرار ملکوت، ج ٣، ص ١٥٠:

