
آموزه های ولایت ج 1
بیانات عید غدیر خم
جلد اول از مجموعۀ ارزشمند «آموزههای ولایت» حاصل سخنرانیها و مواعظ حضرت آیتاللَه حاج سید محمدمحسن حسینی طهرانی قدّساللَهسرّه بوده که در سنوات مختلف در اعیاد غدیر برای برادران ایمان و شاگردان سلوکی و عموم مؤمنین ایراد فرمودهاند. مطالبی بس دقیق در تفسیر و شرحِ حقیقت ولایت و کشف حقایق و رموز آن، و کیفیت تجلّی آن در نفوس شیعیان بلکه همۀ انسانها با هر آیین و کیش و مذهب و ملیّتی، و شرح و بسط این معنا از زوایای مختلف عرفانی، حکمی و اخلاقی، در قوالب مختلف و امثلۀ متفاوت و حکایات دلنشین و با اتکا بر آموزههای برخاسته از حقیقت قرآن و عترت، و ایراد آن به زبانی رسا و شیوا، و بیانی روان و سلیس از خصوصیات این اثر ذیقیمت و بیبدیل است. مهمترین مباحث مندرج در این اثر: • معنای حقیقی عید در مکتب عرفان • ولایت مسئلهای عقلائی، نه تعبّدی • کمال انسان در گرو پذیرش ولایت امیرالمؤنین علیهالسلام • انتقال ولایت رسولاللَه به امیرالمؤمنین در روز غدیر • اولیایالهی تنها ادراککنندگان حالِ امیرالمؤمنین در روز غدیر • ضرورت حفظ حریم امام علیهالسلام • منصب ولایت، منصب تحمّل سختیها • غدیر، روز آزادی از تعلّقات و افکار باطل • غدیر، روز شکوفایی عقل و رهایی از نفس • هدف از غدیر، دعوت به تعقّل و فهم • تفسیری شیوا از اشعار مولانا دربارۀ عید غدیر • عبادت منهای ولایت یعنی عبادت یک رُبات • بندۀ امیرالمؤمنین شدن یعنی آزادی و سعادت • غدیر روز غلبه عقل بر احساسات • روز غدیر روز تجدید بیعت با امام زمان علیهالسلام • روز غدیر، روز معرّفی مربّی نفوس، نه بیانکنندۀ احکام شرعی
آموزه های ولایت ج 1
64ـ علیٰرغم عدم میل او به ازدواج با زید ـ آیه نیامد:
﴿وَمَا كَانَ لِمُؤۡمِنٖ وَلَا مُؤۡمِنَةٍ إِذَا قَضَى ٱللَهُ وَرَسُولُهُۥٓ أَمۡرًا أَن يَكُونَ لَهُمُ ٱلۡخِيَرَةُ﴾؛1
«وقتی که مؤمن و مؤمنهای مقابل احکام الهی و رسول او قرار میگیرد، حق انتخاب ندارد!»
زینب رو کرد به پیغمبر و گفت: «ای رسول خدا، شما این مسئله را از جانب خودت میگویی یا از جانب خدا؟» حضرت فرمود: «من از پیش خودم حرفی نمیزنم!»2
ولایت امام، همان ولایت پروردگار
این یعنی خدای متعال که از نقطهنظر سلسله مراتب علّیت، در أعلیٰ مرتبۀ از جنبه و حیثیّت خلقت انسان و جهان آفرینش قرار دارد و به این لحاظ از ما به ما نزدیکتر و صاحب اختیارتر و از ما به ما نسبت به کارهای خودمان اولیٰتر است؛ همین مسئله بهواسطۀ آن سلسله مراتب علّیت به رسول خدا و به اولاد آن حضرت منتهی میشود.
الآن امام زمان علیه السّلام بر ما همان ولایتی را دارد که خدا آن ولایت را بر ما دارد؛ بدون ذرّهای کم یا زیاد، و هیچ تفاوتی در این مسئله وجود ندارد! الآن امام زمان علیه السّلام همان جنبهای را بر ما دارد که آن جنبه را خدای متعال دارد، منتها نمیآید حکم و امر کند و نمیآید بگوید این کار را بکن! چون افراد تحمّل ندارند و چهبسا ممکن است نپذیرند و قبول نکنند، لذا ملاحظه میکند.3
ما باید نسبت به این مسئله زنگ بیدارباش را در وجود خودمان به صدا درآوریم و به این نکته برسیم که اگر امام زمان علیه السّلام امر نکند، آیا ما هم نباید بهدنبال رضای او و بهدنبال مَنویّ او باشیم و فقط باید منتظر بمانیم تا از جانب آن حضرت بر ما امری بشود یا نهیای تعلّق بگیرد؟!
انتقال ولایت رسول خدا به امیرالمؤمنین در روز غدیر
پیغمبر اکرم در روز غدیر با بیان رسا و صریح، همان ولایتی را که خود در زمان
- سوره احزاب (٣٣) آیه ٣٦.
- الطبقات الکبری، ج ٨، ص ٨٠ و ٨٢؛ تفسیر القمی، ج ٢، ص ١٩٤.
- امام شناسی، ج ٥ ص ٨٥: «انسان کامل متحقق به ولایت مطلقۀ خداست».
