عنوان بصری ج4

سلوکی‌اش چیست؛ اما همین‌که به شخص عالم و خبیر و استادِ راه می‌رسد و نزد او می‌رود، انگار دیگر به مطلوب رسیده است، و لذا تمام یافته‌ها را کنار می‌گذارد و می‌گوید: «دیگر رسیده‌ایم!» درحالی‌که تمام اینها مقدمۀ شروع است و تمام اینها مقدمۀ حرکت است، و تازه باید شروع کند!

 این شخص مانند بیماری است که یک ناراحتی دارد و برای درمان می‌گردد و از آن‌طرف و از این‌طرفِ ایران می‌آید و بهترین طبیب را پیدا می‌کند؛ اما وقتی که به او می‌رسد، نسخه‌اش را می‌گیرد و کنار طاقچه می‌گذارد! خب صِرف مراجعۀ به دکتر که فایده‌ای ندارد و کار تمام نمی‌شود، بلکه انسان باید خود را به او بسپارد و مطالب او را مورد نظر قرار دهد!

 این آفتی بزرگ است و متأسفانه شیطان هم خیلی خوب از آن استفاده می‌کند! انسان کار خلاف انجام نمی‌دهد، یعنی دروغ نمی‌گوید، به کسی تهمت نمی‌زند، مردم‌آزاری نمی‌کند و عمل خلافی انجام نمی‌دهد؛ ولی با رسیدن به این موقعیت مناسب، آن شوق و رغبت و عطشی که قبل از رسیدن به مقصود در وجود او زبانه می‌کشید فروکش می‌کند! و این آفت، آفت بسیار بسیار مهمّی است!

دو عامل اساسی سلوک‌زدگی

 ممکن است که دو جهت ضمیمه شود تا اینکه انسان به این ورطه کشیده شود:

 اول: غلبۀ احساسات بر عقل است. ما می‌توانیم بگوییم که در اکثریت افراد و حتی نود و چند درصد آنها احساسات بر عقلشان غلبه دارد!

 دوم: مسئلۀ فراموشی است، و البته می‌توانیم بگوییم که این نیز معلول جهت اول است. انسان فراموش‌کار است و خیلی زود نعمت‌ها را فراموش می‌کند! چقدر آیه در قرآن داریم که وقتی مردم در دریا هستند و طوفان و موجی پیدا می‌شود و مرگ را با چشم خود می‌بینند، از خدا تقاضا می‌کنند؛ اما به‌محض اینکه پای آنها به خشکی می‌رسد، از خدا روی برمی‌گردانند!¹