امام شناسی ج7
جلد هفتم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «بخش دوم از موضوع غدیر: بحثی مبسوط درباره حدیث ولایت» و «تفسیر آیۀ تبلیغ» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • نصب امیرالمؤمنین در روز غدیر به ولایت عامّه مطلقه • ابلاغ ولایت امیرالمؤمنین علیهالسلام در طول دوران نبوت • موارد مخالفت صریح عمر با رسول خدا صلی الله علیه و آله • نظریه عمر در امامت، نظریه ماکیاول است • مشکلات و پیامدهای تحمّل ولایت • شرح واقعۀ عظیم و تاریخی غدیر خم و خطبههای رسول الله صلیالله علیه و آله • بحث و تحقیق در شأن نزول و مفاد «آیه تبلیغ» • تحقیقی بلیغ در سند و مفادِ حدیث ولایت: مَن کُنتُ مَولاه فعَلیٌّ مولاه • راویان و لغویین و دانشمندانِ علوم مختلف که واقعۀ غدیر خم را نقل کردهاند • تحقیق معنای حقیقی «مولیٰ» و «ولایت» در لغت و موارد استعمال آنها • مقصود از «مولا» در حدیث غدیر، همراه با ذکر ادله و شواهد بر اثبات معنایِ صحیح آن
مرتب سازی:
امام شناسی ج7
233وَزِیرُ النَّبِیِّ الْمُصْطَفَی وَ وَصِیُّهُ *** وَ مُشْبِهُهُ فِی شِیمَةٍ وَ ضَرائِبِ ١ وَ مَنْ قَالَ فِی یَوْمِ الْغَدِیرِ مُحَمَّدٌ *** وَمَنْخَافَ مِنْ غَدْرِالْعِدَاةِ النَّوَاصِبِ٢ أمَا أنَّنِی أوْلَی بِکُمْ مِنْ نُفُوسِکُمْ *** فَقَالُوا بَلَی رَیْبَ الْمُرِیبِالمُوَارِبِ ٣ فَقَالَ لَهُمْ: مَنْ کُنْتُ مَوْلاَهُ مِنْکُمُ *** فَهَذَا أخِی مَوْلاَهُ بَعْدِی وَ صَاحِبِی ٤ أطِیعُوهُ طُرًّا فَهْوَ مِنِّی بِمَنْزِلٍ *** کَهَارُونَمِنْمُوسَیالْکَلِیمِالْمُخَاطَبِ٥1 ١ ـ «علىّ بن أبیطالب وزیر پیامبر مصطفى و وصىّ اوست؛ و در سجایاى أخلاقى و صفات طبیعى شبیه و مانند اوست.
٢ ـ و همان کسى است که در روز غدیر، محمّد آن کسى که از مکر و حیلۀ دشمنان فتنه انگیز بیم داشت دربارۀ او گفت:
٣ ـ آیا حقّاً من نسبت به نفوس شما أولویّتم به شما بیشتر از خود شما نیست؟! ایشان گفتند: آرى! همانند گول زدن شخص گرفتار به أندیشۀ فاسد و گمان خطا که مىخواهد طرف خود را به شکّ و پندار بکشاند.
٤ ـ و بنابراین پیامبر گفت: هر کدام از شما که من مولاى او هستم پس این برادر من و مصاحب من، بعد از من مولاى اوست!
٥ ـ تمام یکایک شما جمیعاً از او اطاعت کنید، زیرا که نسبت او با من همانند نسبت هارون با موساى کلیم و مخاطب به خطاب خداست».
و أصل عَرَبیَّت: قاضى تَنُوخى که نسب او نیز به یَعْرِب بن قَحْطَان مىرسد2
- «مناقب» ص ٥٣١.
- أبو القاسم التّنوخى: علىّ بن محمّد بن أبى الفهم داود بن ابراهیم بن تمیم بن جابر بن هانى بن زید بن عبید بن مالک... بن حارث بن عمرو (پادشاه تنوخ)... یعرب بن قحطان.